Terminale fase

Terminale fase

Opslaan

Deze informatie is bedoeld voor mensen met kanker die te horen hebben gekregen dat ze niet meer lang te leven hebben.

U leest hier over de laatste fase van het leven. Een ander woord hiervoor is de terminale fase.

Het kan waardevol zijn om bewust met de naderende dood om te gaan.  En om bijvoorbeeld de mogelijkheid te hebben relaties af te ronden, afscheid te nemen van dierbaren of praktische zaken te regelen. Dat kan rust geven voor uzelf en uw naasten.

Het kan ook voor uw naasten prettig zijn om deze informatie te lezen. Sommige stukken tekst kunt u misschien gebruiken voor een gesprek met een van hen.

Van ziekbed naar sterfbed

Het is moeilijk aan te geven wanneer een ziekbed overgaat in een sterfbed. De verandering kan op verschillende manieren gebeuren:
  • U leeft al jaren met uw ziekte. Uw ziekte heeft mogelijk lange tijd stilgestaan of ontwikkelde zich langzaam, maar is nu in het laatste stadium gekomen.
  • U weet sinds kort dat u kanker heeft in een vergevorderd stadium.
  • U heeft tegelijk met de diagnose te horen gekregen dat uw tijd nog maar heel beperkt is.
  • U bent op een punt gekomen dat de voordelen van de behandelingen voor u niet meer opwegen tegen de nadelen. U heeft zelf het besluit genomen om van verdere behandeling(en) af te zien.

Dit zijn zeer verschillende situaties. Maar wat in elke situatie hetzelfde is, is dat uw dood nu dichtbij is. Dat brengt vragen met zich mee.
  • Hoe lang heb ik nog?
  • Wat staat me te wachten?
  • Krijg ik veel pijn?
  • Hoe neem ik afscheid van iedereen die me dierbaar is?
  • Wat wil ik nog doen?
  • Wie wil ik nog zien?
  • Waar wil ik de laatste tijd doorbrengen: in het ziekenhuis, thuis of in een hospice?


Het is niet vreemd als u zich geen voorstelling kunt maken van de periode die voor u ligt. Het is in alle opzichten een onzekere tijd. Alleen al omdat hooguit ongeveer te zeggen valt hoeveel tijd u nog heeft.

Zult u er rustig onder blijven? Bent u vooral verdrietig? Verlangt u soms naar het einde? Daarover is vooraf weinig te zeggen. U kunt hooguit inschatten hoe u zich de laatste weken of maanden zult voelen. Dat is onder andere afhankelijk van uw karakter, hoe u in het leven stond en wat u in het leven heeft meegemaakt.

Bent u altijd een binnenvetter geweest? Verwacht dan niet dat u nu een spraakwaterval wordt. Was u altijd zorgzaam? Vind het dan niet raar dat u ook in uw laatste levensfase erg gericht bent op de mensen die achterblijven.

De term ‘terminaal’ is afgeleid van terminus: grenssteen, eindpunt.

Palliatieve terminale zorg

Als  de dood dichtbij is, kunt u palliatieve terminale zorg krijgen: zorg voor lichaam, geest en ziel.

Deze palliatieve zorg richt zich niet alleen op de lichamelijke klachten die u heeft, maar ook voor emotionele, sociale en/of spirituele problemen.

Uw zorgverleners willen u een zo goed mogelijke kwaliteit van leven bieden. De aandacht richt zich niet alleen op u, maar ook op uw partner, familie en andere naasten. Ze proberen ook hen te helpen in het leren omgaan met het afscheid dat dichterbij komt.

Pijnbestrijding

Een belangrijk onderdeel van de palliatieve terminale zorg is pijn bestrijden. Aan pijn bij kanker is vaak iets te doen. U kunt bijvoorbeeld pijnstillers krijgen. Maar het is niet altijd te voorkomen of helemaal weg te nemen.

Omgaan met de dood

Deze video laat een ervaringsverhaal zien van iemand die te horen krijgt dat hij niet meer beter wordt.

Omgaan met de dood

Deze video laat een ervaringsverhaal zien van iemand die te horen krijgt dat zij niet meer beter wordt.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: februari 2013

Dit artikel is geschreven door KWF Kankerbestrijding.