Osteoporose (botontkalking) bij borstkanker

Opslaan

Sommige behandelingen bij borstkanker kunnen osteoporose veroorzaken, of het risico hierop vergroten. Een andere naam voor osteoporose is botontkalking.

Lees verder over:

Osteoporose en de overgang

Osteoporose ontstaat meestal bij vrouwen die in de overgang zijn (geweest). Het hormoon oestrogeen is bij vrouwen nodig voor gezonde, sterke botten.

Door de overgang neemt de aanmaak van oestrogeen af. Dan is er een groter risico op osteoporose. Door osteoporose worden je botten brozer en kunnen ze gemakkelijker breken. Ook is er een kans op het inzakken van een wervel in je ruggengraat.

Osteoporose door de behandeling van borstkanker

Een aantal behandelingen van borstkanker remt de aanmaak van oestrogeen. De bekendste hiervan is anti-hormonale therapie. Deze behandelingen zijn verschillend voor vrouwen die voor de overgang borstkanker kregen dan voor vrouwen na de overgang.

Borstkanker voor de overgang

Heb je voor je 45e de diagnose hormoongevoelige borstkanker gekregen? En ben je daardoor vervroegd in de overgang gekomen? Dan heb je ook een groter risico op osteoporose.

Behandelingen die dit risico veroorzaken:

  • Tamoxifen
  • Chemotherapie in combinatie met tamoxifen
  • Behandelingen die de werking van de eierstokken stilleggen: een LHRH-agonist en een operatieve verwijdering van de eierstokken

Borstkanker na de overgang

Ben je in de overgang (geweest) en heb je hormoongevoelige borstkanker? En gebruik je daarvoor een aromataseremmer? Ook dan heb je een verhoogd risico op osteoporose.

Andere risicofactoren voor osteoporose

Naast deze behandelingen zijn er ook algemene factoren die de kans op osteoporose vergroten. Op de website van de Osteoporose Vereniging kun je een risicotest invullen. Deze test is vooral geschikt voor vrouwen die tijdens en na de overgang borstkanker hebben gekregen.

Hoe herken ik osteoporose?

Osteoporose kun je niet gemakkelijk zelf herkennen. Veel mensen merken pas dat ze osteoporose hebben als ze een bot breken of als de rug krommer gaat staan door een ingezakte wervel.

Heb je geen klachten, maar wel bovenstaande risicofactoren? Bespreek dan met je arts of je onderzoek kunt laten doen naar osteoporose, zoals een DXA-scan. Is er sprake van botontkalking? Dan kom je mogelijk in aanmerking voor medicijnen die de afbraak van het bot remmen.

Medicijnen voor osteoporose bij borstkanker

Osteoporose valt niet te genezen. Wel bestaan er medicijnen die de botten versterken en de osteoporose kunnen afremmen.

Medicijnen die vaak gebruikt worden zijn bisfosfonaten. Ze remmen de cellen die het botweefsel afbreken.

Voorbeelden van bisfosfonaten zijn alendroninezuur (Fosamax®) en risedroninezuur (Actonel®). Een ander medicijn tegen osteoporose is denosumab (Prolia® en Xgeva®).

Het doel van deze medicijnen is om te voorkomen dat je een bot breekt. De behandeling duurt meestal 5 jaar en kan vaak bij de huisarts plaatsvinden. Soms is een verwijzing naar een endocrinoloog (hormoonarts) nodig. Bespreek met de arts welk medicijn in jouw situatie het meest geschikt is.

Wat kan ik zelf doen bij osteoporose?

Om osteoporose zoveel mogelijk tegen te gaan, kun je zelf een aantal dingen doen:

Let op je voeding

  • Eet gezond en afwisselend.
  • Beperk het gebruik van alcohol, zout en koffie.
  • Zorg dat je genoeg calcium, vitamine D en vitamine K binnenkrijgt. Deze stoffen zitten vooral in zuivelproducten en in sommige groentes. Bespreek met je arts of het verstandig is om supplementen te slikken.

Lees verder over voeding bij botontkalking op voedingenkankerinfo.nl

Beweeg voldoende

  • Ga iedere dag even naar buiten, minstens 10 minuten.
  • Beweeg iedere dag minimaal een half uur.
  • De beste beweging is wandelen, traplopen, tennissen, tuinieren of yoga. Zo belast je het lichaam met zijn eigen gewicht. Dat is goed voor de botten. Zwemmen en fietsen helpen minder goed bij osteoporose.
  • Vermijd sporten waarbij je het risico loopt een bot te breken.
  • Werk aan je houding en de balans van je lichaam.

Andere adviezen

  • Houd je gewicht op peil: probeer een BMI tussen de 19 en 25 te hebben.
  • Stop met roken.
  • Voorkom dat je valt.

Lees verder over vallen voorkomen op de website van de Osteoporose Vereniging.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: februari 2020

Dit artikel is geschreven door kanker.nl.

Met medewerking van

Ine Meen, verpleegkundig specialist, ZGT, Linda Stengs, verpleegkundig specialist, Rode Kruis Ziekenhuis, Borstkankervereniging Nederland (BVN), Truus Smit-Hoeksma, verpleegkundig specialist, Dijklander Ziekenhuis