Wanneer een groter risico op uitzaaiingen?

Deze informatie is gecontroleerd door deskundigen.

Naar colofon

Opslaan

In principe kan iedereen die borstkanker heeft of heeft gehad, uitzaaiingen krijgen. De kans dat uitzaaiingen ontstaan, verschilt per persoon. Bij de diagnose borstkanker krijg je een behandeling die de kans op uitzaaiingen zo klein mogelijk maakt.

Bepaalde factoren geven wel een groter risico op uitzaaiingen. Vaak ontstaan uitzaaiingen een paar jaar nadat de tumor in de borst is ontdekt en behandeld.

Deze factoren vergroten de kans op uitzaaiingen:

Soort borstkanker

Sommige soorten borstkanker zaaien sneller uit dan anderen. Bij triple-negatieve borstkanker is er een groter risico op uitzaaiingen dan bij hormoongevoelige borstkanker.

Grootte van de tumor

Hoe groter de tumor in de borst, hoe groter de kans op uitzaaiingen.

Snelheid waarmee de kankercellen delen

Hoe sneller de kankercellen delen, hoe groter de kans op uitzaaiingen. Als de kankercellen in de borst agressief zijn en snel groeien en delen, ontstaan de uitzaaiingen vaak eerder dan wanneer de kankercellen minder agressief zijn.

Aantal lymfeklieren met uitzaaiingen

Zijn er meer lymfeklieren in de buurt van de borsttumor gevonden met uitzaaiingen, dan is de kans op uitzaaiingen in andere organen ook groter. Onderzoeken die uitzaaiingen in de lymfeklieren kunnen opsporen:

Genprofieltesten brengen het risico in kaart

Genprofieltesten kunnen helpen om het risico op uitzaaiingen te voorspellen. Dat doen ze met het DNA-profiel van de tumor.

Deze testen geven een verwachting, maar geen 100% zekerheid. Lees verder over genprofieltesten.

Vroeg ontdekken van uitzaaiingen maakt geen verschil voor overleving

Uitzaaiingen beginnen als losse uitgezaaide cellen. Het is dan nog niet mogelijk om de uitzaaiingen van borstkanker te ontdekken. Pas als de uitzaaiingen een halve tot 1 centimeter groot zijn, kunnen onderzoeken ze opsporen.

Meestal worden uitzaaiingen pas ontdekt als iemand klachten krijgt. De uitzaaiingen zijn dan vaak al groter dan 1 centimeter.

Vaak wordt gedacht dat hoe sneller uitzaaiingen worden gevonden, hoe langer iemand nog kan leven met uitgezaaide borstkanker. Maar uit onderzoek is dit tot nu toe niet gebleken. Vroege opsporing van uitzaaiingen geeft geen verschil in overleving. Ook het hierdoor eerder starten van de behandeling heeft hier geen invloed op.

Dat vroege opsporing weinig voordeel geeft, is ook de reden dat er bij de controles na borstkanker geen standaard onderzoek wordt gedaan naar uitzaaiingen.

Is bij jou uitgezaaide borstkanker vastgesteld, dan je meestal ook uitgebreide voorlichting krijgen over de verschillende behandelingsmogelijkheden. En dat je de tijd kunt nemen voor een weloverwogen beslissing.

Colofon

Met medewerking van:

Logo BVN

Borstkankervereniging Nederland

Patiëntenorganisatie

Website

Foto Aafke Honkoop

Dr. Aafke Honkoop

Internist-oncoloog, Isala

Persoonlijke pagina

Foto Rhodé Bijlsma

Dr. Rhodé Bijlsma

Internist-oncoloog, UMC Utrecht

Persoonlijke pagina

Marieke van Beek-Voortman

Verpleegkundig specialist mammacare, Deventer Ziekenhuis

Gemaakt door de redactie van kanker.nl

Laatste update: maart 2021