Behandeling

Bestraling bij longkanker

Opslaan

Bij longkanker wordt bestraling vaak toegepast. Je kunt bestraling krijgen als onderdeel van de genezende behandeling. Bestraling kan ook helpen om klachten van uitzaaiingen te verminderen.

Bestraling na de operatie

Na de operatie kan bestraling eventueel achtergebleven kankercellen vernietigen.

Bestraling samen met chemotherapie

Bij longkanker kun je bestraling ook in combinatie met chemotherapie krijgen. Dit heet chemoradiatie.

Bestraling in plaats van de operatie

Soms is het niet mogelijk om de tumor met een operatie te verwijderen. Bijvoorbeeld als de tumor op een lastige plek zit. Of als de conditie van de patiënt niet goed genoeg is.

In dit geval kan de arts bestraling voorstellen, in plaats van een operatie. Bij een kleine tumor kun je ook bestraling krijgen in plaats van de operatie.

Aantal bestralingen

De bestraling kan één keer worden gegeven, maar de behandeling kan ook bestaan uit 33 keer bestralen. Het aantal bestralingen dat je krijgt, hangt af van verschillende dingen. Zoals de soort longkanker, de grootte en plek van de tumor, het stadium van de kanker en je conditie.

De meeste mensen met longkanker krijgen één keer per dag, 5 dagen per week bestraling voor een aantal weken. Maar in jouw situatie kan dit schema anders zijn.

Stereotactische bestraling

Een kleine tumor in de long kan heel precies bestraald worden. Dit heet stereotactische bestraling. Er zijn dan meestal maar 1 tot 8 bestralingen nodig, met per bestraling een hoge dosis. De arts zal je informeren of je hiervoor in aanmerking komt.

Preventieve bestraling van de hersenen bij kleincellige longkanker

Bij kleincellige longkanker is de kans groot dat de kankercellen uitzaaien naar de hersenen. Een preventieve bestraling van de hersenen vermindert de kans op uitzaaiingen.

Bestraling bij uitzaaiingen

Bij uitzaaiingen kan bestraling helpen om de ziekte te remmen en klachten te verminderen. Vaak krijg je eerst een behandeling met chemotherapie, doelgerichte therapie en daarna bestraling.

Bestraling op de borstkas na chemotherapie

Na de chemotherapie kun je bestraling krijgen op de borstkas. De arts kan dit voorstellen als blijkt dat er nog kankercellen in de borstkas zit en nauwelijks of geen kankercellen in de rest van het lichaam. Je krijgt dan tien keer bestraling op de borstkas.

Preventieve bestraling van de hersenen na chemotherapie

De arts kan ook voorstellen om na de chemotherapie de hersenen te bestralen. Deze bestraling wordt gedaan uit voorzorg, om te voorkomen dat losse kankercellen in de hersenen uitzaaiingen gaan veroorzaken. Door de preventieve bestraling van de hersenen leven mensen met uitgezaaide longkanker gemiddeld langer.

Preventieve bestraling of een MRI-scan

Zijn er na de chemotherapie geen uitzaaiingen in de hersenen aanwezig? Dan kan de arts ook voorstellen om de bestraling van de hersenen uit voorzorg achterwege te laten. Dan krijg je een MRI-scan van de hersenen.

Als de hersenen niet uit voorzorg bestraald worden, krijg je iedere 3 maanden een controlescan. Als er op de MRI uitzaaiingen in de hersenen te zien zijn, kan de arts de hersenen alsnog behandelen met bestraling.

Bestraling bij kanker

Deze video laat zien hoe uitwendige bestraling in zijn werk gaat.

Hoe werkt bestraling?

Bestraling is de behandeling van kanker met straling. Het doel is kankercellen te vernietigen en tegelijk gezonde cellen zoveel mogelijk te sparen. Bestraling is een plaatselijke behandeling: het deel van het lichaam waar de tumor zit of eerst zat wordt bestraald.  Een ander woord voor bestraling is radiotherapie.

De straling komt uit een bestralingstoestel. De straling gaat van buitenaf door de huid heen. De radiotherapeut bepaalt nauwkeurig de hoeveelheid straling en de plek waar je wordt bestraald. De radiotherapeutisch laborant voert de bestralingen uit.

Bijwerkingen van bestraling bij longkanker

Bestraling van de longen kan bijwerkingen geven, zowel tijdens als na afloop van de behandeling.

Bijwerkingen tijdens bestraling

  • Pijn en een branderig gevoel bij slikken
  • Moeite met doorslikken van voedsel
  • Vermoeidheid
  • Roodheid van de bestraalde huid

Bijwerkingen na afloop van de bestraling

  • Vaak littekenweefsel in de long. Hier is weinig aan te doen. Het kan wel leiden tot kortademigheid en kriebelhoest.
  • Soms een longontsteking door de bestraling. Klachten hiervan zijn hoesten, kortademigheid en soms koorts.
  • Zelden vocht in het hartzakje of tussen de longvliezen. Dit gaat vaak vanzelf weer over. Je kunt er wel kortademig van worden.

Deze klachten hangen af van de dosis straling die je in totaal krijgt. Over het algemeen ervaren mensen die meer bestralingen hebben gehad, ook meer bijwerkingen. Bestraling bij uitzaaiingen geeft bijna nooit klachten.

Naast deze klachten kun je last krijgen van andere  bijwerkingen van bestraling. De arts zal je hierover informeren.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: november 2019

Dit artikel is geschreven door kanker.nl.

Met medewerking van

Longkanker Nederland