Behandelingen

Operatie van de prostaat

Opslaan

Bij een operatie voor prostaatkanker verwijdert de uroloog de hele prostaat, inclusief de zaadblaasjes. Soms haalt de arts ook de lymfeklieren weg die in de buurt van de prostaat liggen.

De prostaat ligt rondom de plasbuis. Om de prostaat in zijn geheel te verwijderen, moet de arts ook een stukje van de urineleider verwijderen. Bij deze ingreep bestaat het risico dat zenuwen en bloedvaten beschadigd raken die de erectie mogelijk maken.

Wanneer een operatie bij prostaatkanker?

De operatie kan plaatsvinden als de kanker alleen in de prostaat zit en er geen uitzaaiingen zijn. Het doel van de operatie is om te genezen. Een ander woord voor deze operatie is een radicale prostatectomie.

Verschillende manieren van opereren

De operatie kan op verschillende wijzen gebeuren. Meestal doet de uroloog een kijkoperatie. Vaak is dat met een operatierobot (Da Vinci-robot).

Ook kan de uroloog via de buik opereren. Met een snee in de onderbuik komt hij of zij bij de prostaat. Deze operatie wordt steeds minder vaak uitgevoerd, omdat de andere technieken zijn verbeterd.

De keuze voor een operatie hangt ook af van andere dingen. Zoals de apparatuur in het ziekenhuis en de ervaring van de uroloog. De verschillende technieken geven dezelfde kans op overleving.

Voor de operatie bespreekt de uroloog met u:

  • welke manier van opereren mogelijk is
  • de risico’s van de ingreep
  • wat er aan de mogelijke gevolgen te doen is

Kijkoperatie bij prostaatkanker

Meestal verwijdert de uroloog de prostaat met een kijkoperatie. De arts brengt een kijkbuisje (laparoscoop) in je buik. Dat gebeurt via een klein sneetje rond de navel. Met het kijkbuisje kan de arts op een beeldscherm zien wat hij of zij doet.

Door een paar andere sneetjes brengt de arts kleine operatie-instrumenten in je buik. Hiermee maakt hij of zij de prostaat en de zaadblaasjes los van het weefsel dat er omheen ligt. De uroloog verwijdert de prostaat door één van de sneetjes.

In vergelijking met de open operatie heeft de kijkoperatie een paar voordelen. Je verliest minder bloed. Ook zijn de wonden kleiner, waardoor je sneller herstelt van de ingreep.

Kijkoperatie met robot

In de meeste ziekenhuizen opereert de uroloog met een operatierobot (Da Vinci-robot). De arts bedient de robot met een soort joystick. De robot heeft robotarmen waaraan operatie-instrumenten zitten. Ook heeft de robot een kleine camera met 3D-beeld waarmee de arts in de buikholte kan kijken.

Gevolgen van de operatie

De operatieve verwijdering van de prostaat kan gevolgen hebben. De belangrijkste gevolgen zijn:

  • seksuele problemen: erectiestoornissen en een droog orgasme 
  • urineverlies: tijdelijk en soms blijvend je plas niet goed kunnen ophouden
  • lymfoedeem in de onderbuik en/of de benen, als de lymfeklieren zijn verwijderd

Het hangt van je persoonlijke situatie af of je hier last van krijgt. Ook de gebruikte operatietechniek speelt een rol. De arts vertelt je hier meer over.

De klachten verschillen per persoon. Net na de operatie zijn de gevolgen het ergst. In weken en maanden erna kun je nog verder herstellen.

Is dit de beste behandeling voor mij?

Bij lokale prostaatkanker kun je vaak kiezen uit een aantal behandelingen. Er zijn keuzehulpen beschikbaar die je ondersteunen bij het maken van deze beslissing.

Operatie niet mogelijk

Soms is een operatie van de prostaat niet mogelijk. Soms kan de uroloog inschatten dat hij of zij de prostaat niet in zijn geheel kan weghalen.

Ook als de lichamelijke conditie van de patiënt slecht is, is een operatie niet verstandig. Er is dan veel kans op complicaties door de narcose.

Bespreek met de arts wat de mogelijkheden zijn. Vaak kan er uitwendig bestraald worden, eventueel samen met hormonale therapie. Soms is inwendige bestraling een optie.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: oktober 2019

Dit artikel is geschreven door kanker.nl.

Met medewerking van

ProstaatKankerStichting.nl