De vrouwelijke geslachtsorganen

Deze informatie is gecontroleerd door deskundigen.

Naar colofon

Opslaan

De vrouwelijke geslachtsorganen

De vrouwelijke geslachtsorganen bestaan uit uitwendige en inwendige geslachtsorganen. Een andere naam voor de uitwendige geslachtsorganen is vulva.

De uitwendige geslachtsorganen zijn:

  • binnenste en buitenste schaamlippen
  • clitoris
  • ingang van de vagina
  • gebied tussen de ingang van de vagina en de anus: het perineum

De inwendige geslachtsorganen zijn:

  • baarmoederlichaam en baarmoederhals
  • vagina of schede
  • eierstokken
  • eileiders

De inwendige organen zitten in het onderste deel van de buikholte: het kleine bekken. Steunweefsel zorgt ervoor dat zij op hun plaats blijven.

Inwendige vrouwelijke geslachtsorganen

De baarmoederhals (2) verbindt het baarmoederlichaam (1) en de vagina (5). Aan beide kanten van het baarmoederlichaam liggen de eierstokken (3) met de eileiders (4). De baarmoedermond is het deel van de baarmoederhals dat het dichtst bij de vagina ligt.

Eierstokken

De eierstokken zijn kleine ovale organen. Ze zijn 4 à 5 centimeter lang en 2 à 3 centimeter breed bij vrouwen in de geslachtsrijpe periode. Na de overgang (menopauze) worden ze kleiner. Een ander woord voor eierstokken is ovaria.

Aan allebei de kanten van de baarmoeder liggen de eierstokken en de eileiders. De eileiders verbinden de eierstokken en de baarmoeder. 

Organen die dicht bij de eierstokken liggen zijn:

  • blaas
  • darmen
  • urineleiders: zij voeren de urine van de nieren naar de blaas

Functie eierstokken

De eierstokken hebben 2 functies:

  • ze maken hormonen aan
  • ze vormen eicellen en rijpen ze uit

Aanmaak van hormonen

Hormonen zijn stoffen die ons lichaam zelf maakt. Ze worden uitgescheiden in het bloed en beïnvloeden verschillende processen of organen in ons lichaam. De eierstokken produceren de vrouwelijke geslachtshormonen. Die hormoonproductie staat onder invloed van andere hormonen, die in de hersenen geproduceerd worden.

De vrouwelijke geslachtshormonen beïnvloeden een aantal processen in het lichaam van een vrouw. Bijvoorbeeld de menstruatie en de vruchtbaarheid. Maar ook de vorming van botweefsel.

Eicellen

Al voor de geboorte zijn bij meisjes eicellen in de eierstokken aangelegd. Deze onrijpe cellen heten kiemcellen. In de puberteit rijpen deze onder invloed van hormonen uit. Niet alle aangelegde eicellen rijpen volledig uit.

Verloopt dit proces goed, dan heeft een vrouw elke 4 weken een eisprong. Er komt dan een eicel via de eileider in de baarmoeder terecht.

Bouw van de eierstokken

De eierstokken zijn opgebouwd uit onder andere:

  • een buitenste laag cellen die de eierstokken bekleedt: het oppervlakte-epitheel
  • een weefsellaag van cellen die hormonen produceren: stroma
  • onrijpe eicellen: kiemcellen

In deze verschillende soorten weefsels kunnen verschillende soorten tumoren ontstaan.

Colofon

Met medewerking van

Dr. Ruud Bekkers

Gynaecoloog-oncoloog, Catharina Ziekenhuis

Dr. Bloemers, C.W.M. (radiotherapeut)

Prof. dr. Creutzberg, C. L. (radiotherapeut)

Gemaakt door KWF Kankerbestrijding, de redactie van kanker.nl

Laatste update: januari 2020