Chemoradiatie bij mondkanker

Chemoradiatie is soms een behandeling na de operatie waarbij de arts de tumor weghaalt. Of een behandeling in plaats van een operatie. Chemoradiatie is een combinatie van chemotherapie en bestraling.

Lees op deze pagina over:

• Wat is chemoradiatie?
• Wanneer chemoradiatie bij mondkanker?
• Hoe gaat een behandeling met chemoradiatie?
• Bespreek met je arts de voordelen en nadelen van chemoradiatie
• Bestralingsmasker bij mondkanker
• Gebit en mondverzorging: tandarts en mondhygiënist
• Bijwerkingen en blijvende klachten van chemoradiatie

Wat is chemoradiatie?

Bij chemoradiatie krijg je een combinatie van 2 behandelingen: chemotherapie en bestraling. Je krijgt de behandelingen in dezelfde periode. De chemotherapie versterkt het effect van de bestraling.

Wanneer chemoradiatie bij mondkanker?

• Je krijgt soms chemoradiatie na een operatie, als na de operatie nog kankercellen achtergebleven zijn. Dit weet de arts pas na de operatie, als het weggehaalde weefsel onderzocht is in het laboratorium. Het doel van de chemoradiatie is dat de tumor in je mond helemaal weg is. En dat je geneest van mondkanker.
• Soms is een operatie niet mogelijk. Bijvoorbeeld als je niet onder narcose kan omdat je een andere ziekte hebt. Of omdat de arts verwacht dat je na de operatie je mond niet goed kunt gebruiken.

Hoe gaat een behandeling met chemoradiatie?

Je krijgt de chemotherapie in dezelfde periode als de bestraling. Je arts vertelt welke behandeling je krijgt en hoe de behandeling er voor jou precies uitziet. Bijvoorbeeld welke chemotherapie je krijgt en wanneer.

Bespreek met je arts de voordelen en nadelen van chemoradiatie

Kun je chemoradiatie krijgen? Kijk dan samen met de arts naar de voordelen en nadelen van deze behandeling. En maak samen een keuze die voor jou het beste is.

Twijfel je of je wel chemoradiatie wilt? Vertel dit aan je arts. Ook dan besluiten jullie samen wat voor jou de beste keuze is.

Bestralingsmasker bij mondkanker

Bestraling moet heel precies, op de tumor. Daarom mag je tijdens de bestraling je hoofd niet bewegen. En moet je hoofd of hals elke keer in dezelfde houding liggen. Dat is niet makkelijk. Daarom krijg je een masker voor je hoofd. De laborant legt het masker voor de bestraling over je gezicht en hals. Het masker wordt vastgemaakt aan de tafel waarop je ligt. Zo kun je niet per ongeluk je hoofd bewegen tijdens de bestraling.

Op het masker geeft de radiotherapeut aan waar de bestraling moet komen. Het masker heeft allemaal gaatjes. Je mond en neus blijven vrij en je kunt normaal ademen.

Gebit en mondverzorging: tandarts en mondhygiënist

Ligt je gebit in het gebied waar je bestraling krijgt? En heb je slechte tanden of een ontsteking in je mond of kaak? Dan heb je na de bestraling meer kans op problemen. Je krijgt in het ziekenhuis daarom eerst een onderzoek door de tandarts.

De tandarts kijkt naar je gebit en of je een ontsteking hebt in je mond. En je krijgt een röntgenfoto, van je tanden en van je kaak. Ook als je een gebitsprothese hebt, wordt er een foto gemaakt. Zo ziet de arts eventuele resten van tandwortels en verborgen ontstekingen. 

Zo nodig krijg je eerst een behandeling van je gebit of kaak, voordat je bestraling krijgt. De tandarts kan bijvoorbeeld de tanden trekken. 

Vaak stuurt de arts je ook naar een mondhygiënist. De mondhygiënist reinigt je gebit goed voor de bestraling. En je krijgt tips hoe je je mond goed kunt verzorgen.

Goed om te weten

• Bestraling kan je gebit en het mondslijmvlies beschadigen. Dan werkt je speeksel slechter en heb je meer kans op slechte tanden. Daarom neemt de tandarts voor de bestraling een afdruk van je gebit. Hiermee maakt de tandarts bitjes. In de bitjes zit fluoride. Je neemt de bitjes mee naar huis. Je doet ze in voor, tijdens en na de bestraling. Zo geef je je tanden een fluoridebehandeling en worden je tanden sterker.
• Moet je later een tand of kies laten trekken? Nadat je behandeld bent tegen de kanker? Zeg dan tegen je tandarts of kaakchirurg dat je bestraald bent. Na bestraling heb je namelijk meer kans op een ontsteking van je kaak. 

Bijwerkingen en blijvende klachten van chemoradiatie

Bij chemoradiatie kun je last krijgen van de bijwerkingen van de chemotherapie én van de bestraling. Je arts of verpleegkundige bespreekt welke bijwerkingen je kunt krijgen. Dat ligt ook aan de medicijnen die je krijgt bij de chemotherapie. Klachten die veel mensen hebben na chemoradiatie:

• je moe voelen
• minder zin om te eten
• een droge mond
• minder smaak
• minder conditie
• misselijk zijn en overgeven

Na de behandeling word je goed in de gaten gehouden door je arts en verpleegkundigen. Zij vertellen je ook bij welke klachten je het ziekenhuis moet bellen als je weer thuis bent.

De meeste klachten verdwijnen enkele weken na de laatste behandeling. Maar soms blijf je lang last houden. Lees meer over de gevolgen van mondkanker.