Praten over seks en kanker (tips)
Deze informatie is gecontroleerd door deskundigen.
Naar colofonSommige mensen praten makkelijk over seks. Sommige mensen niet. Misschien deed je dat nooit eerder of nooit met je huidige partner, en was dat ook niet nodig. Maar praten kan helpen om samen om te gaan met je seksleven na kanker.
Lees op deze pagina over:
Met je partner praten over seks
Als kanker je seksleven verandert, kan praten helpen om samen een nieuw evenwicht te vinden.
Kies een rustig moment waarop jullie allebei tijd en aandacht hebben voor elkaar. Doe dit niet tijdens het vrijen. Dat moment is bedoeld om te genieten en te ontspannen. Praten over moeilijke onderwerpen kan dan spanning geven of het gevoel van intimiteit verstoren. Kies liever een ander moment waarop jullie je veilig en rustig voelen.
Tips om met je partner over seks te praten
Praten over intimiteit na kanker kan lastig zijn, voor jullie allebei.
- Het helpt vaak om open te zijn over je gevoelens. Begin bijvoorbeeld met “Ik voel…” in plaats van “Jij doet…”. Zo voorkom je dat het als een verwijt klinkt. Een voorbeeld: “Soms wil ik gewoon een knuffel, maar ik ben bang dat jij dan denkt dat ik seks wil.”
- Weet je niet goed hoe je het gesprek moet beginnen? Je mag dat gerust zeggen. Eerlijkheid helpt.
- Je kunt ook vragen stellen, zoals: “Wat vind jij?” of “Hoe kunnen we hier samen mee omgaan?”
- Probeer goed te luisteren naar elkaar. Als iets niet helemaal duidelijk is, kun je vragen: “Bedoel je dat…”
- Soms helpt het om te vragen hoe iets voor de ander is. Bijvoorbeeld: “Hoe voelt dit voor jou?” of “Wat denk jij hierover?” Zo geef je ruimte aan elkaars beleving, zonder te hoeven invullen.
- Geduld en begrip zijn belangrijk. Geef elkaar de ruimte om te wennen aan veranderingen.
- Vertel ook wat je wél prettig vindt, bijvoorbeeld: “Ik vind het fijn als je mijn [….] aanraakt.”
- Als iets niet goed voelt, probeer dan samen te zoeken naar een oplossing.
- Het gaat om elkaar blijven vinden in wat wél werkt.
Als praten over seks moeilijk is
Vind je een gesprek over seks met je partner (te) moeilijk? Probeer dan of je met je lichaamstaal je partner dingen kunt vertellen. Pak bijvoorbeeld de hand van je partner en leg die op een plek waar je graag aangeraakt wordt. Je kunt ook hulp inschakelen, bijvoorbeeld van een psycholoog/seksuoloog of een relatietherapeut.
Met zorgverleners praten over seks
Heb je last van veranderingen in je seksleven en zoek je oplossingen? Bespreek dit met je (huis)arts of verpleegkundige. Zij kunnen vaak tips en adviezen geven.
Algemene tips voor het gesprek
- Wacht niet tot een zorgverlener over seks begint. Begin er zelf over, ook al vind je het spannend. Het kan waardevol zijn om dit samen met je partner te doen. Bespreek bijvoorbeeld wie het onderwerp inbrengt, of doe het samen. Zo laat je zien dat jullie er allebei aandacht aan willen geven.
- Vind je het lastig? Zeg dan: “Ik wil iets bespreken wat ik moeilijk vind.” Dat maakt het vaak al makkelijker.
- Schrijf vooraf je vragen of zorgen op. Zo vergeet je niets.
- Durf je het echt niet te zeggen? Dan kun je je vraag vaak ook mailen.
- Breng seksualiteit zo vroeg mogelijk ter sprake, liefst al bij het behandelplan. Een goede vraag is bijvoorbeeld: “Welke invloed heeft de behandeling op mijn seksleven?”
- Je kunt het gesprek opnemen met je telefoon, zodat je het later terug kunt luisteren. Vraag hiervoor wel eerst toestemming.
Tips bij het bespreken van een seksueel probleem
- Wees zo concreet mogelijk. Zeg niet: “Het lukt niet meer,” maar bijvoorbeeld: “Ik krijg geen erectie meer” of “Ik word niet meer vochtig.”
- Bedenk van tevoren of je een verwijzing wilt naar een specialist, zoals een seksuoloog.
- Heb je een partner? Dan kan het prettig zijn om samen met de zorgverlener te praten. Het gaat over jullie allebei. Jullie kunnen elkaar aanvullen, en soms hoort de één net iets anders dan de ander. Samen bespreken wat er speelt, laat ook zien dat jullie dit zien als iets wat jullie samen aangaat.
Als je zorgverlener geen antwoord heeft
Niet iedere (huis)arts of verpleegkundige kan antwoord geven op vragen over seksualiteit. Vraag dan gerust om een verwijzing zodat iemand anders die je kan helpen, zoals een maatschappelijk werker, psycholoog, seksuoloog of arts met aandachtsgebied seksuologie.
Met lotgenoten praten over seks
Misschien vind je steun en herkenning bij lotgenoten. Zij weten uit eigen ervaring hoe het is om problemen te hebben met seks tijdens of na kanker. Soms hebben lotgenoten ook praktische tips die kunnen helpen.
Zo vind je lotgenoten:
- Op de polikliniek van het ziekenhuis
- Via een patiëntenorganisatie
- Via de lotgenotenzoeker op kanker.nl
- In een IPSO centrum voor leven met en na na kanker