Bijwerkingen van bestraling

Opslaan

Het doel van bestraling is om de kankercellen te beschadigen. Maar ook de gezonde cellen in het weefsel rondom de tumor kunnen kapot gaan. Dit heeft bijwerkingen als gevolg. Gelukkig herstellen de gezonde cellen zich meestal binnen een aantal dagen tot weken. Zodat bijwerkingen weer verdwijnen.

De meeste bestralingstechnieken zijn erop gericht om zo min mogelijk gezonde weefsels mee te bestralen. En dus zo min mogelijk bijwerkingen te veroorzaken. Met verbeterde bestralingstechnieken nemen de bijwerkingen steeds meer af.

Bijwerkingen verschillen per persoon

Het is niet te voorspellen hoe je op de bestralingsbehandeling reageert. Sommige mensen hebben veel last van bijwerkingen, anderen merken er juist weinig van.

Van welke bijwerkingen je last kunt krijgen, hangt af van de volgende factoren:

  • de plaats die wordt bestraald
  • de dosis straling per portie en de totale hoeveelheid straling
  • de duur van de behandeling
  • of je ook andere behandelingen krijgt, zoals chemotherapie

Hoe erg de bijwerkingen zijn heeft niets te maken met het resultaat van de behandeling.

Bijwerkingen bij uitwendige bestraling

De bestralingsarts en/of laborant vertelt je welke bijwerkingen je kunt krijgen. De enige algemene bijwerking van uitwendige bestraling is vermoeidheid.

Andere bijwerkingen dan vermoeidheid hangen af van de locatie van de tumor en van welke gezonde weefsels meebestraald worden. Weefsels met cellen die snel delen zijn het meest gevoelig voor straling. Daarom ontstaan bijwerkingen het eerst in weefsels zoals het haar, de huid, de slijmvliezen en de bloedcellen.

Bestraling kan leiden tot de volgende bijwerkingen:

Als je last hebt van bijwerkingen, kan de arts hier medicijnen tegen voorschrijven of je doorverwijzen voor advies. Bespreek daarom altijd je klachten met je arts.

Bijwerkingen bij inwendige bestraling

Inwendige bestraling geeft meestal minder bijwerkingen dan uitwendige bestraling. Dat komt omdat bij inwendige bestraling de straling zich richt bijna volledig in het orgaan waarin de tumor zich bevindt. Dit geeft minder kans op schade aan het gezonde weefsel eromheen dan bij uitwendige bestraling.

Krijg je inwendige bestraling in combinatie met uitwendige bestraling en/of chemotherapie, dan kan de combinatie van behandelingen juist wel meer bijwerkingen geven.

Gevolgen op langere termijn

Vooral sneldelende cellen zijn gevoelig voor bijwerkingen. Maar ook cellen die langzaam delen kunnen door de bestraling beschadigd raken. Lees verder onder gevolgen van bestraling.

 

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: februari 2018

Dit artikel is geschreven door kanker.nl.

Met medewerking van

Prof. dr. Luca Incrocci, radiotherapeut-oncoloog en seksuoloog, Erasmus MC Rotterdam, Dr. Irene Lips, radiotherapeut-oncoloog, LUMC Leiden, Drs. Saskia van de Ven, radiotherapeut-oncoloog in opleiding, UMC Utrecht