Peniskanker

Opslaan

Wat is peniskanker?

Peniskanker is een verzamelnaam voor alle kankers aan de penis. Het ontstaat meestal in de voorhuid.

Peniskanker is een zeldzame vorm van kanker. In Nederland krijgen ongeveer 150 mannen per jaar deze ziekte. Peniskanker komt het meeste voor bij mannen boven de 60 jaar. Maar ook jongere mannen kunnen peniskanker krijgen.

Er bestaat veel schaamte rondom peniskanker. Mannen blijven lang met klachten rondlopen voor ze naar de (huis)arts gaan. Zie of voel je iets anders aan je penis, bijvoorbeeld een zwelling? Laat er dan een arts naar kijken. Peniskanker is namelijk goed te behandelen wanneer je er op tijd bij bent. Bij Jos duurde het ruim 15 jaar voor hij de diagnose peniskanker kreeg. Hij vertelt er openlijk over.

Met peniskanker kom je bij een uroloog. Omdat het een zeldzame ziekte is, zijn er maar weinig ziekenhuizen met ervaring met de behandeling van peniskanker. Daarom is de zorg voor patiënten met peniskanker gecentraliseerd in een paar ziekenhuizen in Nederland.

Dr Oscar Brouwer zegt: bij peniskanker wil je een arts met ervaring

Soorten peniskanker

Er zijn verschillende soorten kanker aan de penis. In de meeste gevallen gaat het om een plaveiselcelcarcinoom. Dit is een tumor die in de huidcellen ontstaat. Deze informatie gaat over deze soort peniskanker.

Heel soms komen andere soorten kanker in de penis voor, zoals een basaalcelcarcinoom, sarcoom, adenocarcinoom of melanoom. De prognose verschilt per soort. De behandeling is voor het grootste deel gelijk.

Er bestaan ook voorstadia van peniskanker (PIN of PeIN, Morbus Bowen, Queyrat). Deze voorstadia zijn redelijk zeldzaam. Heb je een voorstadium van peniskanker? Laat je dan behandelen door een uroloog met voldoende ervaring op dit gebied.

HPV en peniskanker

Peniskanker (of een voorstadium ervan) wordt in ongeveer 4 van de 10 gevallen veroorzaakt door het humaan papillomavirus (HPV). Infecties met HPV komen vaak voor. Bijna iedereen maakt ooit wel eens een infectie door. Meestal ruimt het lichaam dit virus vanzelf op. Maar soms gebeurt dat niet en speelt HPV een rol bij het ontstaan van (voorstadia van) kanker.

Andere oorzaken van peniskanker

Peniskanker komt vaker voor bij mannen met een vernauwde voorhuid. Dit maakt het moeilijker om de eikel goed schoon te maken. En het kan ervoor zorgen dat je een afwijking pas later opmerkt. Ook onvoldoende hygiëne, overgewicht en roken zijn risicofactoren.

Puistje op de penis

Peniskanker begint vaak met een verandering van de huid van de penis of met een wondje dat niet geneest. Dat kan een rode plek, puist, wrat of zweertje zijn dat niet weggaat. Meestal is dit op de eikel of onder de voorhuid. Als de afwijking niet vanzelf weggaat of groeit, is het belangrijk om naar een arts te gaan. Lees verder over de symptomen van peniskanker.

Uitzaaiingen

Of en wanneer peniskanker uitzaait, hangt af van hoe agressief de tumor is. Uitzaaiingen komen vaker voor als de tumor in de diepere lagen van de penis groeit. Uitzaaiingen van peniskanker komen eerst terecht in de lymfeklieren van de liezen. Daarna kan de ziekte zich verspreiden naar andere delen van het lichaam. Als de ziekte verder verspreid is dan de liezen, is de ziekte meestal niet meer te genezen.

Vooruitzichten bij peniskanker

De vooruitzichten bij peniskanker zijn meestal goed als er nog geen uitzaaiingen zijn. De prognose hangt af van de soort peniskanker en het stadium van de ziekte. 

Wanneer de kanker alleen in de penis zit, zijn de vooruitzichten goed. Als er uitzaaiingen in de lymfeklieren worden gevonden, is de prognose minder goed. 

Zitten de uitzaaiingen alleen in de lymfeklieren van de lies en zijn het er niet te veel? Dan zijn de vooruitzichten nog steeds goed. Na 5 jaar leeft nog 70% van de mannen met peniskanker. 

Zijn er uitzaaiingen in de lymfeklieren van het bekken, of groeit de uitzaaiing buiten het kapsel van de lymfeklier? Dan is de prognose een stuk slechter. Na 5 jaar leeft gemiddeld nog maar 30% van de patiënten.

Bekijk ook de overlevingscijfers en de overige cijfers

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: juni 2020

Dit artikel is geschreven door kanker.nl.