Wat is…?

Merkelcelcarcinoom

Opslaan

Merkelcelcarcinoom is een zeldzame, agressieve vorm van huidkanker. Deze vorm van kanker behoort tot de neuro-endocriene tumoren (NET).

Merkelcellen komen voor in de opperhuid, de meest oppervlakkige laag van de huid. Ze zitten dicht tegen de zenuwuiteinden aan.

Merkelcellen spelen een rol bij de tastzin: het voelen. De precieze functie van deze cellen is nog niet helemaal duidelijk.

Hoe herken je een merkelcelcarcinoom?

Een merkelcelcarciniom is te herkennen aan een roze, rode of rood-paarse ronde of ovale knobbel op de huid. Deze knobbel is meestal stevig en doet geen pijn.

Lees meer over de symptomen en bekijk enkele afbeeldingen van merkelcelcarcinoom.

Waar komt een merkelcelcarcinoom voor?

Een merkelcelcarcinoom kan overal op de huid voorkomen. Meestal komt het voor op plaatsen die veel in de zon zijn geweest.

De tumor zit:

  • op het hoofd of de hals: bij ongeveer 50% van de patiënten
  • op de armen of benen: bij ruim 30% 
  • op de romp: bij ongeveer10%
  • op andere delen van de huid: bij ruim 5%

Bij een aanzienlijk deel van de patiënten met lymfeklieruitzaaiingen wordt de primaire bron niet gevonden (ongeveer 5%) 

Groeiwijze merkelcelcarcinoom

Merkelcelcarcinomen kunnen binnen enkele weken tot maanden enkele centimeters groot worden. Maar ze kunnen ook langzamer groeien.

De tumor kan uitzaaien naar de lymfeklieren. Ook kan de tumor via de bloedbaan uitzaaien naar andere organen zoals de lever, de longen en de hersenen en naar andere delen van de huid.

Kans op terugkeer

Kenmerkend voor een merkelcelcarcinoom is dat de tumor na behandeling op dezelfde plaats kan terugkeren. Dit gebeurt bij ongeveer 1 op de 5 patiënten.

Hoe vaak komt een merkelcelcarcinoom voor?

Jaarlijks krijgen in Nederland ongeveer 167 mensen de diagnose van een nieuw merkelcelcarcinoom.

Deze vorm van kanker komt vooral voor bij ouderen, bij mannen ongeveer even vaak als vrouwen. De gemiddelde leeftijd bij diagnose is ongeveer 70 jaar.
  
Het aantal diagnoses van merkelcelcarcinoom is de afgelopen jaren fors toegenomen (10% per jaar). Het is niet duidelijk waar dit precies door komt. Naast de toegenomen blootstelling aan zonlicht, speelt waarschijnlijk ook de vergrijzing een rol. Bij ouderen komt huidkanker namelijk veel vaker voor dan bij jongeren of mensen van middelbare leeftijd. Ook wordt er langzaam meer bekend over deze zeldzame ziekte, waardoor de diagnose beter (en dus vaker) gesteld wordt.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: september 2017

Dit artikel is geschreven door kanker.nl.

Met medewerking van

Dr. Akkooi, A. C. J. van (chirurg-oncoloog), Dr. Bekkenk, M.W. (dermatoloog), Dr. Van Doorn (dermatoloog), Ter Meulen. S.T. (verpleegkundig specialist)