Zonder houdbaarheidsdatum

Ze zijn vanuit alle hoeken van binnen en buiten de stad naar mijn huis gekomen en hebben hun jassen en tassen achtergelaten op de stoel aan de eettafel. Ze hebben de meegebrachte boodschappen opgeruimd in mijn keukenkastjes en vulden mijn vriezer met thuis klaargemaakte maaltijden. Terwijl ik op de bank lag of in mijn bed, logden ze in in mijn computer om administratie af te handelen, maakten ze de badkamer schoon, zetten ze thee en stimuleerden ze me om te proberen om in ieder geval íéts te eten. Ze weten precies in welke la zich het bestek bevindt – en ook dat de borden op een onlogische plek in de woonkamer staan. 

Ik had me er geen illusies over gemaakt, voorafgaand aan de start van de chemo’s halverwege oktober, wat een diagnose borstkanker en een behandeltraject als dit me zouden kosten. Het verliezen van mijn tomeloze energie, mijn haar en – waarschijnlijk - mijn borst, bijvoorbeeld. En dat ik voor altijd minder onbevangen zal zijn ten opzichte van mijn gezondheid – als iets kwaadaardigs zo ontzettend zijn slag heeft kunnen slaan zonder dat ik daar ook maar iets van gemerkt heb, dan kun je nergens meer zeker van zijn. Ook wist ik zeker dat het een traject zou worden van een lange adem. Al jong leerde ik dat het niet vanzelfsprekend is dat mensen blijven als de weg lang en het pad donker is. Ik nam het me voor: om overeind te blijven en mijn omgeving zo min mogelijk te belasten met alles in mij wat zich slecht in woorden laat vangen. En ik had me erop voorbereid: op het gaan van deze weg, voor een groot deel ook alleen.

Wat wordt de strategie voor deze dag? -  de openingszin van mijn beste vriendin iedere ochtend om kwart voor acht. Zij, immer opgewekt vanuit de auto op weg naar haar werk, ik in mijn bed maar door haar telefoontje moed verzamelend om in ieder geval één been uit mijn bed te zien te krijgen. Dat tweede, dat was van later zorg. Anderen kwamen een paar uur later binnen met hun eigen sleutel, verschoonden mijn bed, boenden de keuken, schoven terwijl ik op de bank lag het gele stoeltje bij, mijmerden daarin hardop over het leven en hun eigen zoektochten daarin en lazen me voor. En ze sloegen een deuk in de voorraad chocola.

Het is wennen om voor het eerst in mijn leven de regie te moeten loslaten en om niet meer de sterkste te kunnen zijn. Om mezelf te laten kennen, kwetsbaar, onopgemaakt en onbedekt.

Niet degene te zijn die kookt, maar voor wie gekookt moet worden.
Niet degene te zijn die opvangt, maar degene die opgevangen moet worden. 
Niet degene te zijn die troost, maar die getroost moet worden.

Keer op keer blijkt in deze afgelopen maanden dat het sociale schip niet kapseist, ook als de weg lang is en het pad onbestemd. Dat er geen rekening wordt verstuurd, ook als er van mijn kant van gezelligheid weinig sprake kan zijn. Dat ze er zijn. Dat ze blijven. En dat er geen houdbaarheidsdatum zit op hun liefde en hun betrokkenheid. 

Daar ga jij helemaal niet over, zegt de vriendin die aan mijn bed zit terwijl de chemo door het infuus druppelt ineens streng. Wij bepalen zelf onze agenda’s, daar heb jij niets over te zeggen. Dus nee, niks ervan dat jij ‘best alleen’ deze behandelingen kunt ondergaan.

Nog niet zo lang geleden, besef ik opeens, had het geklonken als gevaar. 

Het is de vanzelfsprekendheid waarmee ze hun levens om het mijne heen vouwen. Het is het gemak waarmee ze zich door mijn huis bewegen. Het gerommel in de keuken. Hun jassen en tassen over de eetkamerstoel.