Zorg

Second opinion

Opslaan

Twijfel je aan de mening of behandeling die je eigen arts voorstelt? Dan kun je een second opinion vragen. Ook als je meer zekerheid wilt hebben kun je een second opinion vragen.

'Iedereen mag een second opinion aanvragen. Je hebt daar recht op.'

In deze video legt voorlichter Suzanne uit wat een second opinion is en hoe je deze kunt aanvragen.

Wat is een second opinion?

Een second opinion is een oordeel of advies van een andere deskundige dan je eigen zorgverlener. Second opinion is Engels voor een tweede mening. Een second opinion kan gaan over een diagnose of een behandeling.

Elke diagnose of behandeling kan aanleiding zijn tot het vragen van een second opinion. Je kunt een second opinion vragen voordat de behandeling begint, maar ook tijdens of na een behandeling.

Lees verder over:

Redenen voor een second opinion

De meeste patiënten gaan af op het advies van hun eigen arts. Soms vragen patiënten een second opinion aan.

Redenen voor een second opinion kunnen zijn:

  • ongerustheid of onzekerheid over de diagnose of voorgestelde behandeling
  • nagaan wat de voor- en nadelen van de voorgestelde behandeling zijn
  • nagaan of er echt geen behandeling meer mogelijk is gericht op genezing of verlenging van het leven
  • nagaan of een behandeling beter is in een academisch ziekenhuis of in een ziekenhuis gespecialiseerd in kanker 
  • het gevoel dat de arts te weinig of onduidelijke informatie geeft: hierdoor kan het vertrouwen in de eigen arts en zijn oordeel afnemen
  • het gevoel dat er geen klik is met de arts of dat het contact stroef verloopt

Het kan geruststellend zijn als het advies van de tweede specialist hetzelfde is als dat van je eigen arts. Ook kan het helpen slecht nieuws te accepteren als een andere arts bevestigt dat er geen behandeling meer mogelijk is.

Soms wijkt het advies van de tweede specialist af van dat van je eigen arts. In dat geval bespreek je met de tweede specialist wat het meest passende vervolg is.

Vervolggesprek in plaats van second opinion

Misschien wil je weten of je arts op het terrein van je ziekte een expert is? Misschien heb je twijfels over de ervaring en kundigheid van je arts? Bijvoorbeeld omdat hij of zijn in erg jong lijkt? Die twijfels kunnen in een vervolggesprek met je eigen arts worden weggenomen. Een second opinion is dan niet altijd meer nodig.

De verpleegkundig specialist kan hierin ook een rol spelen. Deze ondersteunt de arts en beantwoordt vaak veel vragen van patiënten.

In het vervolggesprek kun je doorvragen als dingen uit het eerste gesprek onduidelijk zijn. Of als je vergeten bent bepaalde vragen te stellen. Ook kunnen jij of je arts eventuele misverstanden uit de weg ruimen.

Andere arts in plaats van second opinion

Bij de behandeling van kanker zet vaak een heel team van artsen zich voor je in. Als blijkt dat het contact met een van hen niet goed loopt, kun je dat aangeven. Vaak kun je dan door een andere arts binnen je eigen ziekenhuis behandeld worden.

Hoe vraag je een second opinion aan?

Wil je een second opinion? Dan is het verstandig dit eerst met je eigen arts te bespreken. Zo kun je duidelijk uitleggen waarom je de mening van een andere deskundige wenst. Ook kan je eigen arts je een verwijzing voor een tweede specialist geven.

Je arts is in principe verplicht je een verwijzing voor een second opinion geven, tenzij hij of zij daar zwaarwegende argumenten tegen heeft. Deze argumenten met motivatie moet hij aan jou kenbaar maken.

Veel mensen zien er tegenop het onderwerp second opinion met hun eigen arts te bespreken. Zij zijn bang dat ze hiermee aangeven geen vertrouwen te hebben in hun eigen arts. Meestal heeft een arts begrip voor je behoefte aan een second opinion. Het vertrouwen tussen de patiënt en de arts wordt eerder verstoord als je de wens voor een second opinion verzwijgt.

Je kunt het vragen van een second opinion vooral zien als een vorm van ondersteuning om je eigen besluit te kunnen nemen. Het maakt je bewust van de mogelijkheid “nee” te zeggen tegen een bepaalde behandeling en voor een andere methode te kiezen. Zodoende maak je een keuze waar je achter kunt staan.

Verloopt de relatie met jeeigen arts moeizaam? Dan kun je ervoor kiezen je wens voor een second opinion met je huisarts te bespreken.

Als je specialist geen verwijzing voor een second opinion wil geven

Wil je eigen specialist geen verwijskaart voor een second opinion geven? Dan kun je vragen of je huisarts wil bemiddelen. Hij of zij neemt dan contact op met je specialist om je wens voor een second opinion te bespreken.

Lukt het bemiddelen niet? Dan kan de huisarts zelf een verwijzing geven. Is dat voor jou ook geen oplossing? Dan kun je contact opnemen met een adviserend geneeskundige van je  zorgverzekeraar. Deze kan bemiddelen of zo nodig zelf een verwijzing regelen.

Ook kun je terecht bij een patiëntenorganisatie. Zij kunnen je misschien geruststellen, de juiste vragen helpen formuleren of ondersteuning bieden bij je zoektocht naar een andere arts.

Medische gegevens voor een second opinion

Voor een second opinion is het niet nodig dat alle onderzoeken opnieuw worden gedaan. Veel van de gegevens die nodig zijn voor een second opinion kunnen uit het medisch dossier worden gehaald. Soms is wel lichamelijk onderzoek of aanvullend ander onderzoek nodig.

Ook wil de tweede specialist soms contact opnemen met je eigen zorgverlener.

Vergoeding second opinion

Je hebt altijd het recht om een andere deskundige te raadplegen. Kijk voor de vergoeding van de kosten in je verzekeringspolis of neem contact op met je zorgverzekeraar. Je verzekeraar zal meestal een second opinion vergoeden wanneer er twijfel bestaat over de diagnose of de behandeling.

Het hangt van je persoonlijke situatie af hoe vaak je recht hebt op vergoeding van een second opinion. De meeste zorgverzekeraars zullen de kosten niet vergoeden als je bij verschillende behandelaars een second opinion aanvraagt voor dezelfde klachten. Er is dan immers geen sprake meer van een tweede mening, maar van een derde of vierde mening.

Met second opinion terug naar behandelaar

Met het advies van de tweede (onafhankelijke) specialist ga je in principe terug naar je eigen arts. De extra geraadpleegde deskundige neemt de behandeling meestal niet over.

Third opinion of derde mening

Een second opinion kan een ander advies geven dan het oordeel van je eigen arts. Het verschil tussen de 2 adviezen kan verwarring of onrust geven. In zo'n situatie kan het helpen een aantal zaken nog eens op een rij te zetten en er met een onafhankelijke derde over te praten. Dit heet een third opinion, Engels voor ‘derde mening’. Voor een third opinion kun je opnieuw een verwijzing aan je behandelend arts vragen.

Bedenk dat ieder adviseert vanuit zijn eigen invalshoek en persoonlijke ervaringen. Wat voor de ander goed is, hoeft voor jou niet goed te zijn. Het is belangrijk dat je tot een eigen keuze komt. Goed luisteren naar de mening van anderen is heel nuttig, maar je moet je uiteindelijk door je eigen gevoel en mening laten leiden.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: april 2017

Dit artikel is geschreven door KWF Kankerbestrijding, kanker.nl.

Met medewerking van

Dr. Hillen, M., Patiëntenfederatie Nederland