Onderzoek en diagnose

Stadiumindeling bij maagkanker

Opslaan

De arts stelt een behandeling voor. Hiervoor moet hij of zij weten:

  • uit welke soort cellen de tumor is ontstaan
  • hoe kwaadaardig deze cellen zijn
  • wat het stadium van de ziekte is

Het stadium geeft aan hoever de ziekte zich in het lichaam heeft uitgebreid. De arts stelt het stadium vast. Hij doet onderzoek om de TNM-indeling te bepalen:

  • T van tumor: de grootte van de tumor en/of hoever de tumor is doorgegroeid in het weefsel eromheen
  • N van node dat Engels is voor lymfeklier: of er uitzaaiingen zijn in de lymfeklieren en in hoeveel
  • M van metastase of uitzaaiingen: of er uitzaaiingen zijn in organen ergens anders in het lichaam

Elke kankersoort heeft een eigen TNM-indeling. De letters worden met cijfers onderverdeeld. Bijvoorbeeld T1, waarbij de tumor een bepaalde grootte heeft maar niet is doorgegroeid in ander weefsel. Of N0 wat betekent dat er geen uitzaaiingen in de lymfeklieren zijn gevonden.

Met de TNM-indeling bepaalt de arts in welk stadium de ziekte is. Hiermee schat de arts de vooruitzichten in en bepaalt hij de behandeling.

Als je meer wilt weten over de stadium- en TNM-indeling in jouw situatie, bespreek dit dan met de arts.

TNM-indeling maagkanker

Hier lees je de TNM-indeling van maagkanker, die is afgeleid van het algemene TNM-systeem.

T: tumor

Een tumor in de maag begint in de slijmvlieslaag en kan vanaf daar verder de maagwand ingroeien.

  • Tx: de tumor in de maag kan niet worden vastgesteld
  • T0: er is geen bewijs voor een tumor in de maag
  • Tis: voorstadium maagkanker: de tumor groeit alleen in binnenste laag van het slijmvlies. Het slijmvlies is de binnenste laag van de maagwand. Dit stadium heet ook wel carcinoma in situ.
  • T1: tumor groeit in de slijmvlieslaag of in het binnenste bindweefsel
    - T1a: tumor groeit in de slijmvlieslaag
    - T1b: tumor groeit in de binnenste bindweefsellaag die onder de slijmvlieslaag ligt
  • T2: tumor groeit in de spierlagen die onder het slijmvlies en bindweefsel liggen 
  • T3: tumor groeit in de buitenste laag van de maagwand, die bestaat ook uit bindweefsel
  • T4: tumor groeit door de buitenste laag van de maagwand heen of groeit in nabijgelegen weefsels
    - T4a: tumor groeit door de buitenste laag van de maagwand heen
    - T4b: tumor groeit in nabijgelegen weefsels

N: uitzaaiingen in lymfeklieren rondom de maag

  • Nx: uitzaaiingen in de lymfeklieren kunnen niet worden bepaald
  • N0: er zijn géén uitzaaiingen in de nabijgelegen lymfeklieren
  • N1: er zijn uitzaaiingen in 1 of 2 nabijgelegen lymfeklieren
  • N2: er zijn uitzaaiingen in 3 tot 6 nabijgelegen lymfeklieren
  • N3: er zijn uitzaaiingen in 7 of meer nabijgelegen lymfeklieren
    - N3a: er zijn uitzaaiingen in 7 tot 15 nabijgelegen lymfeklieren
    - N3b: er zijn uitzaaiingen in 16 of meer nabijgelegen lymfeklieren 

M: uitzaaiingen op afstand

  • M0: er zijn géén uitzaaiingen in andere organen en weefsels
  • M1: er zijn uitzaaiingen in andere organen en weefsels

Stadiumindeling bij maagkanker

Artsen gebruiken voor maagkanker een specifieke stadium-indeling. Op basis van de T- en N-getallen kun je zien welk stadium maagkanker bij deze waardes hoort.

Zijn er uitzaaiingen in andere organen (M1), dan is er altijd sprake van maagkanker stadium IV.

Vroegcarcinoom

Je kunt ook de diagnose ‘vroegcarcinoom’ krijgen. Bij een vroegcarcinoom gaat het om een kleine tumor met stadium T1. De tumor groeit dan in de slijmvlieslaag, of in het binnenste bindweefsel van de maagwand. Bij een vroegcarcinoom is de kans op uitzaaiingen in nabijgelegen lymfeklieren klein.

Stadiumindeling maagkanker

Stadiumindeling maagkanker: TNM-waarden en het bijbehorende stadium maagkanker. Bron: richtlijn maagkanker versie 2.1 (2016).

Differentiatiegraad

Kankercellen lijken in meer of mindere mate op gezonde cellen. De differentiatiegraad van een tumor geeft aan hoe sterk de kankercellen afwijken van de gezonde cellen.

De differentiatiegraad zegt iets over de snelheid van delen, en daarmee iets over het gedrag van de tumor en de vooruitzichten. Een ander woord voor differentiatiegraad is tumorgradering.
 
Een patholoog stelt de differentiatiegraad van de tumor vast. Hij doet dit door de kankercellen onder de microscoop te onderzoeken.
Kwaadaardige tumoren worden meestal in 3 graderingen ingedeeld:

Graad 1: laaggradig

De kankercellen zijn goed gedifferentieerd. Dat betekent dat de tumorcellen voor een groot deel lijken op gezonde cellen van het orgaan waarin ze zijn ontstaan. De kankercellen groeien meestal langzaam.

Graad 2: intermediair

De kankercellen zijn matig gedifferentieerd. Ze lijken steeds minder goed op gezonde cellen. De kankercellen groeien meestal sneller dan normale cellen en plakken snel aan elkaar

Graad 3: hooggradig

De kankercellen zijn slecht gedifferentieerd. Ze lijken vrijwel niet meer op gezond weefsel. Deze kankercellen groeien bijna altijd veel sneller dan normale cellen.

Er bestaat ook een graad 4: dit zijn ongedifferentieerde cellen. Deze lijken helemaal niet meer op de gezonde cellen.

Bij sommige kankersoorten wordt een andere indeling gebruikt om de differentiatiegraad van de tumor aan te geven. Artsen gebruiken de gradering voor de keuze van behandeling.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: mei 2016

Dit artikel is geschreven door KWF Kankerbestrijding, kanker.nl, Stichting Patiënten Kanker Spijsverteringskanaal.

Met medewerking van

Dr. Bisseling, T.M. (MDL-arts), Dr. Hartgrink, H.H. (chirurg-oncoloog), Dr. Jansen, E.P.M. (radiotherapeut), Dr. Sandick, J.W. van (chirurg), Prof. Dr. Hillegersberg, R. (chirurg), Leemhuis, J. (ervaringsdeskundige)