Chemotherapie bij CLL

Deze informatie is gecontroleerd door deskundigen.

Naar colofon

Opslaan

Krijg je klachten of zijn je vooruitzichten minder gunstig, dan kun je chemotherapie krijgen. Bij CLL krijg je chemotherapie vrijwel altijd in combinatie met immunotherapie. Dit heet chemo-immunotherapie. Deze behandeling is erop gericht de ziekte onder controle te krijgen. Daardoor is de behandeling meestal niet zo intensief.

Heel soms krijg je alleen chemotherapie. Je arts bepaalt wat het beste bij je past.

Soms krijg je lange tijd chemo-immunotherapie. Deze veroorzaakt meestal weinig bijwerkingen.

Behandeling van fitte patiënten

Ben je fit? Dan krijg je meestal FCR (6 kuren). Dit is een combinatie van:

  • chemotherapie: fludarabine en cyclofosfamide
  • immunotherapie: rituximab

Ben je fit, maar kun je beter geen FCR krijgen? Dan kun je bendamustine als chemotherapie krijgen in combinatie met rituximab.

Behandeling van niet fitte patiënten

Ben je minder fit? Dan krijg je meestal chloorambucil. Bijna altijd in combinatie met immunotherapie. Vaak komt de ziekte na enige tijd weer terug. Eventueel kun je deze behandeling dan nog een keer krijgen.

Doorgaans zijn patiënten ouder dan 65 jaar minder fit dan patiënten jonger dan 65 jaar. Maar dit hoeft niet. De arts bekijkt dit per patiënt.

Vaak lukt het om met immuno-chemotherapie de productie van abnormale bloedcellen tot staan te brengen of te remmen. De klachten zullen afnemen of verdwijnen en je conditie verbetert. Was de milt vergroot, dan wordt die vaak weer normaal. Dat geldt ook voor vergrote lymfeklieren.

Terugkeer van de ziekte

Na een behandeling keert de CLL vaak weer terug. Dat kan wel jaren duren. Als de arts de ziekte weer kan aantonen, hoef je niet gelijk last te hebben. Het kan maanden tot jaren duren, voordat weer een behandeling nodig is. Dat is dan als de CLL weer voor te veel klachten zorgt.

Terugkeer na langere tijd

Er volgt opnieuw chemotherapie plus immunotherapie als opnieuw een behandeling nodig is na:

  • meer dan 2 jaar na het afronden van de behandeling met FCR
  • meer dan 6 maanden na het afronden van de behandeling met chloorambucil in combinatie met immunotherapie

Er kan dan weer een behandeling volgen met:

  • het medicijn dat je eerder kreeg of
  • een andere vorm van chemo-immunotherapie

Terugkeer na korte tijd

Is korter na de eerste behandeling weer een behandeling nodig? Dan ben je ongevoelig voor chemotherapie. Je arts kijkt dan of er andere behandelmogelijkheden zijn, zoals:

  • gerichte therapie met specifieke signaalremmers (zoals ibrutinib, idelalisib of venetoclax). Deze middelen blokkeren een bepaald eiwit in de leukemiecel, waardoor de cel langzaam sterft. Uit onderzoek is gebleken dat het goed werkt bij mensen die ongevoelig zijn voor chemotherapie.
  • deelname aan internationale wetenschappelijke experimenten met de nieuwste geneesmiddelen
  • allogene stamceltransplantatie voor fitte mensen tot 70 jaar

Algemene bijwerkingen chemotherapie

Chemotherapie heeft niet alleen invloed op kankercellen, maar ook op gezonde cellen in het lichaam. Daardoor kun je last krijgen van:

  • haaruitval
  • misselijkheid en braken
  • darmstoornissen
  • een hoger risico op infecties
  • vermoeidheid

Ben je misselijk of geef je veel over? Dan kun je hier meestal medicijnen voor krijgen. Vraag je arts hiernaar.

Ben je klaar met de chemokuur, dan worden de bijwerkingen meestal minder. Maar je kunt nog lang moe blijven.

Of en hoeveel last je krijgt van de bijwerkingen hangt onder andere af van:

  • de soorten medicijnen
  • hoeveel medicijnen je krijgt

Bij chemo-immunotherapie kun je ook last hebben van de bijwerkingen van immunotherapie.

Gevolgen van chemotherapie

 Ook op langere termijn kun je te maken krijgen met de gevolgen van chemotherapie. Chemotherapie kan bepaalde organen of het zenuwstelsel beschadigen. Daardoor kun je na de behandeling soms klachten houden zoals:

  • verminderde spierkracht
  • een minder goed geheugen
  • een doof gevoel aan handen en voeten: dit heet neuropathie. Deze klacht komt na behandeling van CLL nauwelijks voor.

Chemotherapie

Deze video legt uit hoe chemotherapie in zijn werk gaat.

Hoe werkt chemotherapie?

Chemotherapie is een behandeling met cytostatica. Dit zijn medicijnen die kankercellen doden of hun celdeling remmen. Deze medicijnen verspreiden zich via het bloed door je lichaam. Ze kunnen op bijna alle plaatsen de kankercellen bereiken.

Behandeling met chemotherapie is in de vorm van een kuur. Je krijgt een periode medicijnen en een periode niet. De chemokuur krijg je meestal een paar keer achter elkaar.

Colofon

Met medewerking van:

illustratie-arts-man

Prof. dr. Arnon Kater

Hematoloog, Amsterdam UMC (locatie AMC)

illustratie-arts-man

Dr. Mark David Levin

Hematoloog, Albert Schweitzer

illustratie-arts-man

Prof. dr. Harry Schouten

Hematoloog, Maastricht UMC+

Gemaakt door KWF Kankerbestrijding, de redactie van kanker.nl

Laatste update: maart 2017