Als je volwassen kind kanker krijgt. Ruimte geven én betrokken blijven. Hoe doe je dat?

Door Yvonne, voorlichter kanker.nl infolijn 

Het is woensdagmiddag als ik een bezorgde moeder aan de lijn krijg. Ik merk dat de emoties hoog zitten. Ze vertelt dat zij en haar man onlangs hebben gehoord dat hun volwassen zoon een uitgezaaide hersentumor heeft. Ze is radeloos, bang en voelt zich machteloos.  

Ze vertelt dat zij en haar man een sterke behoefte voelen om dichtbij te zijn. Dat ze merkt dat haar moederinstinct op volle toeren draait. Ze willen hem steunen, en ook hun schoondochter en de kleinkinderen. Maar hun zoon en schoondochter zeggen dat ze genoeg hebben aan zichzelf. Dat ze de aandacht en zorg van hen als te veel ervaren. De moeder begrijpt dit, maar voelt zich ook op afstand gezet. Daarnaast heeft ze het gevoel dat ze tekortschiet. 

Ze heeft de behoefte om haar verhaal te delen en is op zoek naar houvast. Hoe kunnen zij en haar man er zijn voor hun zoon, schoondochter en hun kinderen? Hoe kunnen ze dat doen zonder spanning te veroorzaken? Haar hart wil nabijheid, maar de situatie vraagt om ruimte.  

Als je wereld op zijn kop staat 
Als je volwassen kind de diagnose kanker krijgt, dan roept alles in je dat je wilt helpen, beschermen, alles wilt doen om het lichter te maken. Maar je kind is geen kind meer. Hij/zij heeft een eigen leven, misschien een partner, kinderen, werk en vrienden. En toch blijft het jouw kind. Hoe blijf je dichtbij zonder dat het te veel wordt voor je kind en zijn/haar gezin? Hoe geef je ruimte én laat je zien en merken dat je er bent?  

Erken je eigen gevoelens 
Als ouder kun je overspoeld worden door emoties: angst, verdriet, boosheid, machteloosheid. Soms merk je juist dat je minder voelt dan je had verwacht. Weet dat dit normaal is. Dit kan komen doordat je in de overlevingsstand staat. Dat betekent dat je vooral doet wat nodig is om de dag door te komen. Je zet stap voor stap, een voet voor de andere. Dat kan helpen om overeind te blijven. 

Het is waarschijnlijk niet makkelijk, maar het helpt om je gevoelens niet weg te stoppen. Praat erover met je partner. Samen kun je bespreken hoe jullie er voor jullie kind kunnen zijn, en ook voor zijn of haar partner en gezin. Misschien lucht het op om met iemand anders te praten die dicht bij je staat en die je vertrouwt. 

Het kan daarnaast fijn zijn om ervaringen te delen met andere ouders. Je kunt ook terecht bij ons, de voorlichters van kanker.nl. Je krijgt dan Kirsten, Mariska, Suzanne of mij (Yvonne) aan de lijn. We luisteren naar je verhaal en samen kunnen we zoeken naar wat jou kan helpen. We kunnen je zorgen niet wegnemen, we kunnen wel met je meedenken.  

Vraag wat je kind nodig heeft 
Je wilt er zijn voor je kind, maar wat heeft hij of zij écht nodig? Dat kan elke dag anders zijn. Soms is het praktische hulp, een rit naar het ziekenhuis, boodschappen doen. Soms is het ‘gewoon’ luisteren en nabij zijn. Vraag ernaar en bespreek het samen met je kind én zijn of haar partner. Zo weet je wat helpt en je voorkomt dat je dingen invult vanuit je eigen zorgen. Samen afstemmen geeft meer duidelijkheid en zorgt dat jullie steun aansluit bij wat nodig is.  

Merk je dat ze soms afstand houden of minder reageren, probeer dat niet persoonlijk op te vatten. Zij zitten misschien ook in de overlevingsstand en doen wat voor hen nodig is om het hoofd boven water te houden.  

Respecteer zelfstandigheid 
Je kind wil misschien niet dat je overal bij bent, zoals bij medische afspraken. Dat kan moeilijk zijn en pijnlijk voelen, als je dat wel graag wilt. Toch is het belangrijk om die wens te respecteren. Zo blijft er ruimte voor je kind om zelf te bepalen wat goed voelt.  

Bespreek samen waar en wanneer jouw hulp welkom is en waar en wanneer niet. Dat kan duidelijkheid geven en laat zien dat je er wilt zijn op een manier die goed voelt voor jullie als ouder(s) en voor je zoon of dochter en zijn/haar gezin. 

In verbinding met ruimte 
Ouder zijn stopt nooit, ook niet als je kind volwassen is. Maar je rol verandert wel. Luisteren naar elkaar en samen afstemmen kan helpen om in verbinding te blijven. Het is zoeken naar een nieuw evenwicht. 

Ik merk dat het gesprek met de moeder mij raakt, die woensdagmiddag. Ik voel hoe groot haar liefde en zorg zijn. Hoe moeilijk het voor haar is om de juiste balans te vinden tussen ‘genoeg afstand’ en ‘dichtbij genoeg’. Door te luisteren en samen te praten hoop ik dat ze weer een beetje meer houvast heeft.  

Misschien herken je jezelf in deze situatie?  
Misschien is dit verhaal herkenbaar voor je, dat je volwassen kind kanker heeft. En dat je er wilt zijn, maar niet weet hoe. Weet dat je van harte welkom bent om contact met ons op te nemen. Bel, chat of mail ons via de infolijn van kanker.nl. Je kunt ons elke werkdag bereiken vanaf 09:00 uur via onze chat en van 12:00 tot 17:00 uur via 0800-0226622.  

Deel jouw ervaring   
Heb jij een volwassen kind met kanker? Hoe ga jij hiermee om? Wat helpt jou? Heb je misschien tips voor andere ouders in een vergelijkbare situatie?  

Of ben jij zelf het volwassen kind met kanker, of de partner, en wil je ouders tips geven?  

We horen graag jouw ervaringen.