Partner met kanker

Kanker en uw relatie

Opslaan

Wanneer uw partner kanker heeft, kan dat de verhouding tussen u en uw partner beïnvloeden. Dat is logisch, want kanker brengt vaak ingrijpende veranderingen met zich mee. De ziekte kan u en uw partner dichter bij elkaar brengen, maar de relatie ook onder druk zetten.

Lees: Tips om de relatie goed te houden en Gevoelens uiten naar uw partner, hoe doe je dat?

Verschuiving van rollen

Wanneer uw partner ziek is, krijgt u in de meeste gevallen een verzorgende rol. Vaak krijgt u er ook huishoudelijke taken en gezinstaken bij en regelt u allerlei praktische dingen. Ook wordt er waarschijnlijk van u verwacht dat u familie, vrienden en collega’s over het ziekteproces informeert.

Uw zieke partner kan minder doen dan voorheen en wordt meer afhankelijk van u. U en uw partner kunnen deze veranderde rolverdeling als minder gelijkwaardig ervaren. Mogelijk voelt u zich allebei ook ongemakkelijk in die veranderde rol.

Misschien heeft u de neiging om de dingen alleen te regelen, omdat uw zieke partner al genoeg aan zijn hoofd heeft. Dit kan uw partner het gevoel geven dat hij niet meer meetelt. Ook kunt u zelf het gevoel krijgen dat u overal alleen voor staat.

Tips:

  • Probeer hier open en eerlijk met elkaar over te praten. 
  • Ga samen na waar uw zieke partner nog wel energie voor heeft. 
  • Zoek samen naar mogelijkheden om er samen het beste van te maken.

Veranderingen bij uw partner

Kanker en alles daaromheen kan mensen behoorlijk uit balans brengen. Uw partner kan door de ziekte bijvoorbeeld angstige of depressieve gevoelens krijgen. Het kan ook voorkomen dat uw partner een andere kijk op het leven krijgt en/of een andere weg in wil slaan. Voor u kan het moeilijk zijn om dit te begrijpen, en om mee te gaan met deze veranderingen bij uw partner.

Tip:

  • Maak een afspraak met uw partner om wekelijks of tweewekelijks even bij te praten met een kop koffie of thee erbij. Vraag: “Wat gebeurt er allemaal in je hoofd?” Luister. U hoeft het niet te begrijpen of op te lossen (onmacht en angst laten zich slecht oplossen) maar het lucht op om er woorden aan te mogen geven. Hou het bij een uurtje en doe daarna iets leuks samen.

Verschil in emoties

Uw eigen emoties lopen niet altijd gelijk met die van uw zieke partner. Hij of zij is bijvoorbeeld verdrietig, terwijl u juist hoopvol gestemd bent. Of andersom: u ziet het helemaal niet meer zitten, terwijl uw partner er juist weer tegenaan wil.

Tip:

  • Geef elkaar de ruimte om te verschillen. De ervaring is voor u ook daadwerkelijk verschillend.

Verschillende manieren van verwerken

Iedereen gaat op zijn eigen manier om met kanker. Mogelijke verwerkingsstijlen zijn:

  • ontkenning: niet over de ziekte willen praten, doen alsof er niets aan de hand is
  • boosheid
  • zich terugtrekken: alleen willen zijn, niet over de ziekte willen praten
  • somberheid en depressie
  • afleiding zoeken, bijvoorbeeld in werk of hobby’s
  • er veel over praten
  • actief op zoek gaan naar informatie en middelen om met de ziekte om te gaan. Bijvoorbeeld boeken lezen, googelen, contact zoeken met lotgenoten

Uw partner kan kanker op een andere manier verwerken dan u. Bijvoorbeeld door zich terug te trekken, geen emoties te tonen of te doen alsof er niet veel aan de hand is. Als u wel veel emoties heeft of veel over de ziekte wilt praten, kan dat problemen geven.

Ook kan het zijn dat de verwerking van uw partner niet gelijktijdig verloopt met uw verwerking. Uw partner wil het oude leven misschien weer snel oppakken, terwijl u nog vol emoties zit. Dit kan u beiden een onbegrepen gevoel geven.

Tips:

  • Probeer hier met elkaar over te praten. Luister naar elkaar zonder te oordelen en geef elkaar de ruimte om te verschillen. Er geen goed of fout als het gaat om het verwerken van kanker. Ieder verwerkt het op zijn eigen manier
  • Er zijn veel trainingen die kunnen helpen om met elkaar in gesprek te blijven. Een voorbeeld is de ‘Houd me vast training’. Deze training kan goed helpen om te herkennen waar je elkaar kwijt raakt en hoe je elkaar weer kan vinden.

Wanneer u of uw partner vastloopt in bijvoorbeeld boosheid en somberheid, kan begeleiding rond verwerking nodig zijn. Gesprekken met een psycholoog kunnen dan uitkomst bieden.

Soms te weinig tijd voor elkaar

Na de diagnose kunt u veel tijd kwijt zijn aan het regelen van allerlei dingen. Ook komen er misschien extra taken op u af, zoals het huishouden en/of de zorg voor de kinderen. Hierdoor schiet aandacht en tijd voor elkaar er soms bij in en bestaat het gevaar dat u het contact verliest.

Tips:

  • Probeer zo veel mogelijk dingen te blijven bespreken. 
  • Wees duidelijk over wat u van elkaar verwacht. 
  • Maak als het kan tijd vrij om samen iets leuks te doen

Wisselende stemmingen

De stemmingen van iemand met kanker kunnen heel wisselend zijn. Het ene moment is iemand somber, het andere moment vol goede moed. De ene dag voelt iemand zich fysiek sterk, de volgende dag weer niet. Vaak hangt dit samen met hoe uitgerust of moe iemand is.

Ook uw stemming kan verschillen van verdrietig tot opgewekt en alles wat daar tussenin zit. U kunt door kleine dingen flink uit balans raken.
U heeft er een hoop taken en zorgen bij gekregen. Soms bent u gewoon moe. Ook dan kunt u emotioneel van slag zijn.

Het kan voor u beiden lastig zijn elkaar op moeilijke momenten te steunen. Uw partner is vooral bezig met zijn of haar ziekte. U zelf met alles daaromheen en uw eigen zorgen en onzekerheden.

Valt uw zieke partner tegen u uit, bedenk dan dat dit kan komen doordat hij of zij er even doorheen zit door de ziekte. Gedraagt uw partner zich agressief of keert hij of zij zich juist in zichzelf, dan merkt u dat natuurlijk in uw relatie. U kunt er begrip voor hebben, maar u kunt niet altijd uw eigen gevoelens uitschakelen.

Tip:

  • Soms is het beter elkaar even met rust te laten en er later over te praten. Dan krijgt u vaak weer begrip voor elkaar.

Niet gezien of gehoord worden

Het is logisch dat iemand met kanker veel aandacht krijgt. Als partner kunt u het echter ook zwaar hebben en steun nodig hebben. U kunt het gevoel hebben niet gezien te worden, als niemand vraagt hoe het met u gaat. Dat kan leiden tot eenzaamheid, boosheid of frustratie.

Tips:

  • Het kan helpen om uw gevoelens (angst, onzekerheid, verdriet etc.) te bespreken, bijvoorbeeld met een goede vriend of vriendin of met een zorgverlener. Zij kunnen u steun geven.
  • Het kan ook voorkomen dat bepaalde mensen steeds weer vragen hoe het met u gaat. Ook op momenten waarop u juist even niet met de ziekte bezig wilt zijn. Geef dan eerlijk aan dat u even niet over de situatie wilt praten.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: mei 2018

Dit artikel is geschreven door kanker.nl.

Met medewerking van

Drs. Van Walsem-Van Bekhoven (psycho-oncologisch therapeut), Drs. Vermeer, J. (psycholoog), Zaalen, R. van (ervaringsdeskundige)