Behandeling

Nazorg en controle na bestraling

Opslaan

Is de behandeling afgerond? Dan blijf je nog een tijd onder controle. Vaak krijg je ook nog nazorg. De termen controle en nazorg worden soms door elkaar gebruikt. Ze worden ook wel follow-up genoemd.

Controles

De controles bestaan uit bezoeken aan de specialist, de verpleegkundig specialist of de huisarts. Je kunt soms ook controles bij meerdere artsen krijgen.

De controlebezoeken zijn bedoeld om:

  • eventuele bijwerkingen van de behandeling vast te stellen en te behandelen
  • in een vroeg stadium eventuele terugkeer van de ziekte op te sporen
  • of bij mensen die niet meer beter worden om bij te houden hoe de ziekte zich ontwikkelt en welke klachten er zijn 

Wat houden de controlebezoeken in?

De controles kunnen uit 1 of meer van de volgende onderdelen bestaan:

  • een gesprek over hoe het met je gaat. Bijvoorbeeld of je last hebt van bijwerkingen of late gevolgen. En of je last hebt van psychische of sociale klachten.
  • een lichamelijk onderzoek 
  • beeldvormend onderzoek zoals een CT-scan

Controle na bestraling

Een aantal weken na de laatste bestraling heb je een controle-afspraak. Je bespreekt met de bestralingsarts hoe je de bestraling heeft verdragen en hoe het met de bijwerkingen en andere klachten gaat.

Soms kan de bestralingsarts al tijdens de eerste controle beoordelen of de tumor goed op de bestraling heeft gereageerd. Dat verschilt per kankersoort: sommigen tumoren verkleinen of verdwijnen snel, anderen langzamer.

Maar het kan ook voorkomen dat er bij de eerste controle nog weinig duidelijk is over de uitkomst. Dit kan het geval zijn als je de bestraling aanvullend op een operatie hebt gekregen. De tumor is na een operatie vaak niet meer zichtbaar of meetbaar op een scan. Controles in de toekomst moeten uitwijzen of de tumor na de behandeling weg blijft.

Bij de eerste controle bespreekt de bestralingsarts hoe de verdere controles eruit zullen gaan zien. Sommige mensen blijven op controle komen bij de bestralingsarts, anderen bij een andere arts of en soms wisselen de controles tussen de verschillende specialisten. Dit ligt aan de soort tumor, de soort behandeling en de afspraken die hier landelijk of in de ziekenhuisregio over zijn gemaakt.

Angst voor controles

Sommige mensen vinden het een prettig en veilig idee om regelmatig naar het ziekenhuis terug te gaan. Anderen zien juist erg op tegen de controle, ook nog jaren na de behandeling. Voor hen is elke controle weer spannend.

Veel mensen zijn bang dat de ziekte terugkomt of erger wordt. Die angst zit vaak diep, en kan zomaar ineens opkomen. Lees meer over de angst voor terugkeer van kanker.

Niet verplicht

De controles zijn niet verplicht. Je kunt ervoor kiezen van de afspraken af te zien. Overleg daarover met de arts. Misschien is een telefonische controle een mogelijkheid als je een bezoek aan het ziekenhuis te zwaar vindt. Bespreek met de arts op welke signalen van het lichaam je kunt letten.

Liever langer onder controle

Er zijn ook mensen die langer onder controle willen blijven dan de periode die de arts heeft voorgesteld. Geldt dit voor jou, bespreek dit dan met je arts. Vertel hem waarom je onder controle wilt blijven. En probeer daar een redelijke afspraak over te maken.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: februari 2018

Dit artikel is geschreven door kanker.nl, KWF Kankerbestrijding.

Met medewerking van

Prof. dr. Incrocci, L. (radiotherapeut), Dr. Lips, I. M. (radiotherapeut), Drs. Ven, S. van de (overige deskundige)