Eierstokkanker

Opslaan

Eierstokkanker is kanker in 1 of beide eierstokken. Een ander woord voor eierstokkanker is ovariumcarcinoom. Er is ontdekt dat eierstokkanker eigenlijk ontstaat in en uit de eileiders.

Er zijn goedaardige en kwaadaardige gezwellen van de eierstokken. Een kwaadaardige tumor is kanker. Deze informatie gaat alleen over kwaadaardige gezwellen van de eierstokken.

Lees verder over wat kanker is en hoe het ontstaat.

Verschillende vormen van eierstokkanker

Er zijn verschillende vormen van eierstokkanker, afhankelijk van het type weefsel waaruit ze zijn ontstaan. Globaal zijn er 3 vormen:

  • Bij ongeveer 80 tot 90% gaat het om epitheliale eierstokkanker of adenocarcinoom: een tumor die ontstaat uit epitheelcellen. Het epitheel is de buitenste laag cellen van de eierstok.
  • Bij 5 tot 8% gaat het om gonadale stromaceltumoren: een tumor die ontstaat uit de laag weefsel waar de eicellen in liggen.
  • Kiemceltumor: een tumor die ontstaat uit de kiemcellen. Dit zijn de onrijpe eicellen die in de eierstok liggen opgeslagen. Deze vorm van eierstokkanker is heel zeldzaam. Hij komt vooral voor bij jonge meisjes.

De behandeling van elke vorm van eierstokkanker is anders. Deze informatie gaat vooral over de meest voorkomende vorm: epitheliale eierstokkanker.

Lees het interview met Cynthia en Cecilia over eierstokkanker

Hieronder vind je ook korte informatie over gonadale stromaceltumoren en kiemceltumoren.

Gonadale stromaceltumor

5 tot 8% van alle kwaadaardige eierstoktumoren zijn gonadale stromaceltumoren. Er zijn verschillende vormen van deze tumoren, die tot verschillende klachten kunnen leiden. Vraag je arts om uitleg als je hier meer van wilt weten.

De meest voorkomende vorm van kwaadaardige tumoren in de groep van gonadale stromaceltumoren is de granulosaceltumor. Deze tumor produceert vaak vrouwelijke geslachtshormonen (oestrogenen). Hierdoor kun je onregelmatig bloedverlies krijgen. Granulosaceltumor kan vele jaren na de diagnose terugkomen. Daarom blijf je lang onder controle.

Een andere, meer zeldzame soort gonadale stromaceltumor produceert juist mannelijke geslachtshormonen (androgenen). Hierdoor kun je mannelijke kenmerken krijgen, zoals een lagere stem of een mannelijk beharingspatroon.

Gonadale stromaceltumoren komen voor op alle leeftijden, maar vooral op latere leeftijd.

De behandeling van eerste keus is verwijdering van de tumor door een operatie.

Kiemceltumor

Deze vorm van eierstokkanker is heel zeldzaam. Hij komt vooral voor bij jonge meisjes en veel minder bij volwassen vrouwen.

De meest typische klacht voor een kiemceltumor is een opgezette buik, soms met pijn in de buik. Net als bij epitheliale eierstokkanker.
Daarnaast kunnen heel kleine kiemceltumoren draaiing van de eierstok veroorzaken. Dit is heel pijnlijk. De klachten lijken op een ontstoken blinde darm.
De cellen van de kiemceltumor produceren ook hormonen. Hierdoor kan er een vroegtijdige puberteit ontstaan met ontwikkeling van schaamhaar op jonge leeftijd.

De behandeling van een kiemceltumor is een operatie met meestal aanvullend chemotherapie. Dit is afhankelijk van het stadium en de graad van de tumor. De stadium-indeling is hetzelfde als bij epitheliale eierstoktumoren.

Het is belangrijk om u te laten behandelen in een gynaecologisch-oncologisch centrum, omdat deze vorm van eierstokkanker zo zeldzaam is. In vergelijk ziekenhuizen kunt u lezen welke ziekenhuizen dit zijn.

Kankersoorten verwant aan eierstokkanker

Er zijn 2 kankersoorten verwant aan eierstokkanker:

Epitheliale borderlinetumoren

Van alle epitheliale eierstoktumoren is ongeveer 15% een grensgeval tussen een goedaardige en een kwaadaardige tumor. Dit heet een borderlinetumor. Vrouwen met een borderlinetumor krijgen een andere behandeling dan vrouwen met een kwaadaardige epitheliale tumor. Deze informatie gaat daarom niet over de borderlinetumor.

Meestal is een operatie bij een borderlinetumor voldoende. De meerderheid van de vrouwen met een borderlinetumor overleeft de ziekte.

Eileiderkanker

Eileiderkanker is een erg zeldzame vorm van kanker: in Nederland wordt het jaarlijks bij ongeveer 20 vrouwen vastgesteld. Het gedraagt zich als eierstokkanker.

De oorzaken zijn nog niet duidelijk, maar de huidige inzichten zijn:

  • eileiderkanker ontstaat in de eileider
  • eileiderkanker komt relatief vaak voor bij vrouwen die een erfelijk bepaald verhoogd risico op eierstokkanker of eileiderkanker hebben. Dit zijn vooral vrouwen met een mutatie in het BRCA1- of BRCA2-gen

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: juli 2014

Dit artikel is geschreven door KWF Kankerbestrijding, Olijf, netwerk vrouwen met gynaecologische kanker, kanker.nl.

Met medewerking van

Prof. dr. Massuger, L.F.A.G. (gynaecoloog), Dr. Sonke, G.S. (medisch oncoloog), Prof. dr. Verheijen, R.H.M. (gynaecoloog), Dr. Witteveen, P.O. (medisch oncoloog)