Zorg

Second opinion

Opslaan

Twijfelt u aan de mening of behandeling die uw eigen arts voorstelt? Dan kunt u een second opinion vragen. Ook als u meer zekerheid wilt hebben kunt u een second opinion vragen.

Een second opinion is een oordeel of advies van een andere deskundige dan uw eigen zorgverlener. Second opinion is Engels voor een tweede mening. Een second opinion kan gaan over een diagnose of een behandeling.

Elke diagnose of behandeling kan aanleiding zijn tot het vragen van een second opinion. U kunt een second opinion vragen voordat de behandeling begint, maar ook tijdens of na een behandeling.

Redenen voor een second opinion

De meeste patiënten gaan af op het advies van hun eigen arts. Soms vragen patiënten een second opinion aan. Redenen voor een second opinion kunnen zijn:

  • ongerustheid of onzekerheid over de diagnose of voorgestelde behandeling
  • nagaan wat de voor- en nadelen van de voorgestelde behandeling zijn
  • nagaan of er echt geen behandeling meer mogelijk is gericht op genezing of verlenging van het leven
  • nagaan of een behandeling beter is in een academisch ziekenhuis of in een ziekenhuis gespecialiseerd in kanker 
  • het gevoel dat de arts te weinig of onduidelijke informatie geeft: hierdoor kan het vertrouwen in de eigen arts en zijn oordeel afnemen
  • het gevoel dat er geen klik is met de arts of dat het contact stroef verloopt

Het kan geruststellend zijn als het advies van de tweede specialist hetzelfde is als dat van uw eigen arts. Ook kan het helpen slecht nieuws te accepteren als een andere arts bevestigt dat er geen behandeling meer mogelijk is.

Soms wijkt het advies van de tweede specialist af van dat van uw eigen arts. In dat geval bespreekt u met de tweede specialist wat voor u het meest passende vervolg is.

Vervolggesprek in plaats van second opinion

Misschien wilt u weten of uw arts op het terrein van uw ziekte een expert is? Misschien heeft u twijfels over de ervaring en kundigheid van uw arts? Bijvoorbeeld omdat hij in uw ogen erg jong lijkt? Die twijfels kunnen in een vervolggesprek met de eigen arts worden weggenomen. Een second opinion is dan niet altijd meer nodig.

De verpleegkundig specialist kan hierin ook een rol spelen. Deze ondersteunt de arts en beantwoordt vaak veel vragen van patiënten.

In het vervolggesprek kunt u doorvragen als dingen uit het eerste gesprek onduidelijk zijn. Of als u vergeten bent bepaalde vragen te stellen. Ook kunt u of uw arts eventuele misverstanden uit de weg ruimen.

Andere arts in plaats van second opinion

Bij de behandeling van kanker zet vaak een heel team van artsen zich voor u in. Als blijkt dat het contact met een van hen niet goed loopt, kunt u dat aangeven. Vaak kunt u dan door een andere arts binnen uw eigen ziekenhuis behandeld worden.

Second opinion aanvragen

Wilt u een second opinion? Dan is het verstandig dit eerst met uw eigen arts te bespreken. Zo kunt u duidelijk uitleggen waarom u de mening van een andere deskundige wenst. Ook kan uw eigen arts u een verwijzing voor een tweede specialist geven.

Uw arts is in principe verplicht u een verwijzing voor een second opinion geven, tenzij hij daar zwaarwegende argumenten tegen heeft. Deze argumenten met motivatie moet hij aan u kenbaar maken.

Veel mensen zien er tegenop het onderwerp second opinion met hun eigen arts te bespreken. Zij zijn bang dat ze hiermee aangeven geen vertrouwen te hebben in hun eigen arts. Meestal heeft een arts begrip voor uw behoefte aan een second opinion. Het vertrouwen tussen de patiënt en de arts wordt eerder verstoord als u de wens voor een second opinion verzwijgt.

U kunt het vragen van een second opinion vooral zien als een vorm van ondersteuning om uw eigen besluit te kunnen nemen. Het maakt u bewust van de mogelijkheid “nee” te zeggen tegen een bepaalde behandeling en voor een andere methode te kiezen. Zodoende maakt u een keuze waar u achter kunt staan.

Verloopt de relatie met uw eigen arts moeizaam? Dan kunt u ervoor kiezen uw wens voor een second opinion met uw huisarts te bespreken.

Als uw specialist geen verwijzing voor second opinion wil geven

Wil uw eigen specialist u geen verwijskaart voor een second opinion geven? Dan kunt u vragen of uw huisarts wil bemiddelen. Hij neemt dan contact op met uw specialist om uw wens voor een second opinion te bespreken. Lukt het bemiddelen niet? Dan kan de huisarts zelf een verwijzing geven. Is dat voor u ook geen oplossing? Dan kunt u contact opnemen met een adviserend geneeskundige van uw zorgverzekeraar. Deze kan bemiddelen of zo nodig zelf een verwijzing regelen.

Ook kunt u terecht bij een patiëntenorganisatie. Zij kunnen u misschien geruststellen, de juiste vragen helpen formuleren of ondersteuning bieden bij uw zoektocht naar een andere arts.

Medische gegevens voor een second opinion

Voor een second opinion is het niet nodig dat alle onderzoeken opnieuw worden gedaan. Veel van de gegevens die nodig zijn voor een second opinion kunnen uit het medisch dossier worden gehaald. Soms is wel lichamelijk onderzoek of aanvullend ander onderzoek nodig.

Ook wil de tweede specialist soms contact opnemen met uw eigen zorgverlener.

Vergoeding second opinion

U heeft altijd het recht om een andere deskundige te raadplegen. Kijk voor de vergoeding van de kosten in uw verzekeringspolis of neem contact op met uw zorgverzekeraar. Uw verzekeraar zal meestal een second opinion vergoeden wanneer er twijfel bestaat over de diagnose of de behandeling.

Het hangt van uw persoonlijke situatie af hoe vaak u recht heeft op vergoeding van een second opinion. De meeste zorgverzekeraars zullen de kosten niet vergoeden als u bij verschillende behandelaars een second opinion aanvraagt voor dezelfde klachten. Er is dan immers geen sprake meer van een tweede mening, maar van een derde of vierde mening.

Behandelaar blijft hetzelfde

Met het advies van de tweede (onafhankelijke) specialist gaat u in principe terug naar uw eigen arts. De extra geraadpleegde deskundige neemt de behandeling meestal niet over

Third opinion of derde mening

Een second opinion kan een ander advies geven dan het oordeel van uw eigen arts. Het verschil tussen de 2 adviezen kan verwarring of onrust geven. In zo'n situatie kan het helpen een aantal zaken nog eens op een rij te zetten en er met een onafhankelijke derde over te praten. Dit heet een third opinion, Engels voor ‘derde mening’. Voor een third opinion kunt u opnieuw een verwijzing aan uw behandelend arts vragen.

Bedenk dat ieder u adviseert vanuit zijn eigen invalshoek en persoonlijke ervaringen. Wat voor de ander goed is, hoeft voor u niet goed te zijn. Het is belangrijk dat u tot uw eigen keuze komt. Goed luisteren naar de mening van anderen is heel nuttig, maar u moet zich uiteindelijk door uw eigen gevoel en mening laten leiden.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: april 2017

Dit artikel is geschreven door KWF Kankerbestrijding.

Met medewerking van

Dr. Hillen, M., Patiëntenfederatie Nederland