In gesprek met uw arts

In gesprek met uw arts over de behandeling

Opslaan

Nadat er onderzoeken zijn gedaan komt u weer bij de arts. Met hem bespreekt u de uitslagen. In dit gesprek krijgt u de diagnose te horen. Ook bespreekt de arts met u welke behandeling(en) u kunt krijgen.

U kunt uw arts vragen of u het gesprek op mag nemen. Dan kunt u het later thuis nog eens in alle rust beluisteren.

Uitslag

Vaak gebruikt de arts de woorden positief of negatief bij de uitslag van een onderzoek. Dit kan verwarrend zijn. Positief in de medische zin van het woord betekent dat er een afwijking is gevonden. Dat kan kanker zijn, maar dat hoeft niet per se. Negatief betekent dat er niets is gevonden. Een negatieve uitslag is dus meestal gunstig.

Checklist met vragen voor het gesprek over de diagnose

Mogelijke vragen die u kunt stellen over de diagnose zijn:
  • Is het 100% zeker dat ik kanker heb?
  • Welke soort kanker is het? 
  • Kunt u iets zeggen over mijn vooruitzichten?
  • Heb ik uitzaaiingen? Wat betekent dit? 
  • Is het een snelgroeiende tumor? 
  • Kan het een erfelijke vorm van kanker zijn? Zo ja, wat heeft dit dan voor gevolgen? Wat betekent het voor mijn kinderen en andere familieleden? 
  • Kunt u zeggen hoelang de tumor er al zit? 
  • Heeft u enig idee wat de oorzaak kan zijn? Kan het bijvoorbeeld iets te maken hebben met mijn (vroegere) werk? 
  • Bestaat er een patiëntenorganisatie voor de soort kanker die ik heb of de behandeling die ik krijg?

Gesprek over de behandeling

Nadat de diagnose is gesteld, bespreekt de arts met u welke behandeling(en) u kunt krijgen. Deze 3 vragen helpen u en uw arts al goed op weg tijdens het gesprek:
  1. Wat zijn mijn mogelijkheden?
  2. Wat zijn de voordelen en nadelen van die mogelijkheden?
  3. Wat betekent dat in mijn situatie?

Checklist met vragen voor het gesprek over de behandeling

Mogelijke vragen die u kunt stellen over de behandeling:
Vragen over de voorgestelde behandeling(en)

  • Wat houdt de behandeling precies in?
  • Wat is het doel van de behandeling?
  • Hoelang duurt de behandeling?
  • Word ik opgenomen?
  • Zijn er risico's aan verbonden?
  • Kunnen er complicaties zijn en welke zijn dat dan?
  • Wat kan ik zelf doen om ervoor te zorgen dat de behandeling aanslaat?
  • Wat gebeurt er als de behandeling niet aanslaat?
  • Hoe controleert u of de behandeling aanslaat?
  • Blijft het bij 1 behandeling of volgen er meer?
  • Hoe snel moet ik beslissen of ik de voorgestelde behandeling wil ondergaan? Wat is het risico als ik die beslissing uitstel?
  • Krijg ik de beste medicijnen? Ook als ze duur zijn?

Vragen over mogelijke bijwerkingen van de behandeling(en)

  • Zijn er bijwerkingen en welke kan ik verwachten?
  • Zijn de bijwerkingen blijvend of tijdelijk? Hoelang heb ik er dan last van?
  • Krijg ik al tijdens de behandeling last van de bijwerkingen of pas daarna?
  • Wat kan ik doen om er zo min mogelijk last van te hebben? Zijn er medicijnen voor?
  • Bij welke bijwerkingen moet ik contact opnemen met het ziekenhuis? Is daar dan haast bij?
  • Zijn er gevolgen voor mijn dagelijks leven, bijvoorbeeld voor mijn werk? Kan ik naar mijn werk en mag ik daar alles doen?
  • Verandert mijn eetlust tijdens de behandeling? Wat is daar aan te doen? Mag ik tijdens de behandeling bepaalde dingen wel of niet eten?

Vragen over de arts en het ziekenhuis

  • Heeft u ervaring met de soort kanker die ik heb?
  • Is dit ziekenhuis gespecialiseerd in deze soort kanker?
  • Hoeveel van deze operaties/ingrepen heeft u gedaan?
  • Welke andere artsen zijn betrokken bij mijn behandeling? Wat is hun deskundigheid?
  • Welke arts is uiteindelijk verantwoordelijk voor mijn behandeling? 
  • Wanneer en hoe is hij bereikbaar? Ook per e-mail? Is er een telefonisch spreekuur?
  • Bij welke arts kan ik terecht als mijn eigen arts er niet is?
  • Wordt er in dit ziekenhuis onderzoek gedaan naar de soort kanker die ik heb?
  • Worden er nieuwe behandelingen toegepast?
  • Is het zinvol een second opinion (tweede mening) te vragen? 
  • Kan ik mij in een gespecialiseerd of academisch ziekenhuis laten behandelen?
  • Overlegt u over mij met ervaren specialisten uit andere ziekenhuizen? 
  • Is de behandeling in andere ziekenhuizen hetzelfde?

Vragen over andere behandelmogelijkheden

  • Is de behandeling die u voorstelt de enige mogelijkheid?
  • Kom ik in aanmerking voor nieuwe behandelingen?
  • Wat gebeurt er als ik mij niet laat behandelen?

Vragen over gevolgen van de behandeling op langere termijn

  • Wat zijn de gevolgen van de behandeling?
  • Bestaat het risico op blijvende vermoeidheid?
  • Welk effect heeft de behandeling op mijn uiterlijk? Krijg ik er littekens van? Krijg ik problemen met mijn haar, huid, gebit of nagels? Wat is daar aan te doen?
  • Welke invloed heeft de behandeling op mijn seksleven? Is dat tijdelijk of blijvend?
  • Kan ik mijn huidige werk blijven doen? Zijn er taken op mijn werk die ik niet meer zal kunnen doen?
  • Kan ik na de behandeling nog kinderen krijgen?

Als uw arts te snel gaat

Als uw arts te snel gaat, dan kunt u het volgende doen:

  • Vraag hem het allemaal nog een keer uit te leggen.
  • Maak eventueel een nieuwe afspraak.
  • Vraag om voorlichtingsmateriaal.
  • Vraag uw huisarts om een toelichting.
  • Bespreek alle informatie met familie of vrienden en weeg met hen de voor- en nadelen van een bepaalde behandeling af.
  • Bepaal zelf wanneer u een vraag stelt. U hoeft ze niet allemaal tegelijk te stellen. 

Vaak heeft u na het gesprek met uw arts een gesprek met een gespecialiseerd verpleegkundige om alles op een rijtje te zetten. In dat gesprek heeft u vaak weer nieuwe vragen. Samen kunt u bekijken wie die vragen het beste kan beantwoorden. Soms is dat de specialist die u behandelt. En soms kan uw huisarts u op weg helpen. 

Moet u snel starten met de behandeling? Vraag dan gerust om bedenktijd als u daar behoefte aan heeft. Al is het maar een paar dagen. Meestal kan dat wel. 

Niet op elke vraag is een antwoord

Uw arts kan waarschijnlijk niet elke vraag die u heeft met zekerheid beantwoorden. De meeste soorten kanker hebben bijvoorbeeld geen duidelijke oorzaak. De ‘waarom-vraag’ is vaak niet te beantwoorden. Hetzelfde geldt vaak voor de vraag hoelang de tumor er al zit.

Uw arts kan ook niet garanderen dat de voorgestelde behandeling aanslaat. Hij kan u wel vertellen welke bijwerkingen u zou kúnnen krijgen, maar niet of u ze ook echt krijgt. Voor bepaalde vragen over uw werk, kan uw arts u verwijzen naar uw bedrijfsarts.

Na het gesprek

Misschien heeft u als u thuis bent nog vragen. Dat is heel normaal.

  • Vraag uw arts of u hem in dringende gevallen tussentijds mag bellen en bij wie u eventueel nog meer terecht kunt
  • Ga naar uw huisarts met uw vragen
  • Schrijf minder dringende vragen die u te binnen schieten op voor een volgend gesprek

Extra gesprek

Omdat het niet makkelijk is alle informatie in 1 keer te verwerken, kunt u om een extra gesprek vragen. Sommige artsen plannen zelf al vervolgafspraken. In zo'n gesprek kunt u alle dingen bespreken die u bezighouden.  

Aanvullende informatie

Aanvullende informatie over bijvoorbeeld een mogelijke behandeling kan u helpen om tijdens het gesprek de juiste vragen te stellen. Voor deze informatie kunt u ook terecht bij:

  • het patiëntenservicebureau in uw eigen ziekenhuis
  • de kanker.nl Infolijn. Bel 0800 – 022 66 22 (gratis) op werkdagen tussen 12.00 en 17.00 uur 
  • een medepatiënt of lotgenoot. U kunt deze vinden op kanker.nl of via een kankerpatiëntenorganisatie.
  • de bibliotheek van kanker.nl

Tolk

Is Nederlands niet uw eerste taal, dan kan het moeilijk zijn om met uw arts een gesprek te voeren over kanker. Zelfs als u zich normaal gesproken uitstekend kunt redden in het Nederlands. Overweeg daarom een tolk in te schakelen. Laat u daarbij goed informeren over de kosten, bijvoorbeeld of u de kosten vergoed krijgt van uw zorgverzekeraar.

Tips ter voorbereiding op het gesprek met uw arts

Als u binnenkort naar een arts gaat, is het belangrijk om daar samen een goed gesprek te hebben. Bekijk hier alvast een paar tips ter voorbereiding.

In gesprek met uw arts

Deze video laat zien hoe u een gesprek kunt voeren met uw arts.

Over deze pagina

De informatie in de bibliotheek is getoetst door medisch specialisten en andere deskundigen.

Laatste update: mei 2017

Dit artikel is geschreven door KWF Kankerbestrijding, kanker.nl.

Met medewerking van

Patiëntenfederatie Nederland